Rycerze średniowieczni. Rycerstwo i zakony Krzyżackie: etyka, historia i legendy

Rycerstwo jako stan ukształtowało się w epoce średniowiecza. Była to elitarna warstwa społeczeństwa feudalnego, która wytworzyła swoisty styl życia, etykę i ceremoniał. Rycerz średniowieczny, aby zyskać miano idealnego, musiał spełniać mnóstwo warunków. Nie wzywał pomocy w walce, aby nie okazywać słabości. Wolał zginąć niż pokazać swoje słabości. Zawsze dotrzymywał słowa. Cechami, które najbardziej cenię u rycerzy, to: oddanie wybrance serca oraz postępowanie uczciwe. Kiedy rycerz spotkał na swojej drodze kobietę, przy której jego serce zaczynało mocniej bić, wychwalał jej imię wszędzie, gdzie wędrował. Jeśli ktoś ośmielił się powiedzieć na jej temat coś obraźliwego, natychmiast był wyzywany na pojedynek. Ten zaś przebiegał zawsze bardzo uczciwie. Każdy miał takie same szanse na wygraną. Rycerze posiadali umiejętności posługiwania się wszelką bronią. RYCERZ ŚREDNIOWIECZNY NIE UZNAWAŁ OSZUSTWA. Gdyby się dopuścił takowego, byłby okryty hańbą na całe życie. Jeśli jeden rycerz w pojedynku przewrócił się, drugi pozwalał mu wstać, aby walka była wyrównana. Wśród rycerzy byli i tacy, którzy szczególnie się wyróżniali.

Walka narodowo-wyzwoleńcza Szkotów z Anglikami, toczona na przełomie XIII i XIV wieku, zapisała się w historii jako jedno z najbardziej dramatycznych i najkrwawszych wydarzeń. Motyw ten stał się potem tematem filmu „Braveheart – Waleczne serce” wyreżyserowanego przez Mela Gibsona. Głównym bohaterem filmu jest Sir William Wallace, postać historyczna, szkocki patriota i bohater narodowy. Reprezentuje on dosyć popularny schemat bohatera, którego można zabić, ale w żaden sposób nie można złamać. Po zwycięstwie w bitwie pod Stirling Bridge w 1297 r. został obwołany protektorem, a następnie prowadził walkę o niepodległość Szkocji, odnosząc kolejne sukcesy przeciwko Anglii. Jednak po klęsce jego wojsk pod Falkirk w 1298 r. został schwytany przez Anglików. Został stracony w Londynie w 1305 r. w męczarniach, gdyż nie chciał splamić swego honoru i nie dał się upokorzyć swojemu oprawcy.

Zakony Rycerskie

Kawalerowie Mieczowi, Rycerze Chrystusowi, Fratres Militiae Christi – zakony rycerskie założone w Inflantach w 1202 przez biskupa Heinricha von Buxhöwdena. Członkowie zakonu rekrutowali się przede wszystkim z krzyżowców. W założeniu głównym zadaniem Kawalerów Mieczowych miała być obrona chrześcijan i neofitów przed poganami oraz podbój ziem pogańskich. Natychmiast po utworzeniu zakon rozpoczął starania zmierzające do wyemancypowania się spod władzy biskupów. W 1218 r. dla poskromienia Kawalerów Mieczowych biskup Heinrich von Buxhöwden zwrócił się o pomoc do króla duńskiego Waldemara II. Jednakże Duńczycy weszli w porozumienie z Kawalerami Mieczowymi i wspólnie z nimi opanowali Inflanty, które uznali za swoją własność. W 1236 r. Kawalerowie Mieczowi zostali pokonani przez Litwinów pod Szawlami. Rok po klęsce zakon zawarł unię z Krzyżakami. Od poł. XV w. Kawalerowie Mieczowi uniezależnili się od upadającego zakonu krzyżackiego. W 1561 r. ulegli zeświecczeniu.

Krzyżacy, Zakon Szpitala Najświętszej Marii Panny Domu Niemieckiego w Jerozolimie, zakon rycerski utworzony z niemieckiego bractwa szpitalnego w 1198 r. w Jerozolimie. Po opuszczeniu Jerozolimy Krzyżacy osiedlili się w Europie, głównie w Ziemiach Pruskich, broniąc region przed najazdami pogańskich plemion, takich jak Prusowie.

Przybycie Krzyżaków na ziemie polskie

W 1226 r. Krzyżacy uzyskali obietnicę nadania ziemi chełmińskiej od Konrada I Mazowieckiego, w zamian za pomoc w ochronie pogranicza Mazowsza przed Prusami. Po zatwierdzeniu darowizny przez cesarza i papieża na zdobytych ziemiach pruskich zaczęli tworzyć własne państwo. W 1237 r. połączyli się z Zakonem Kawalerów Mieczowych w Inflantach.

Po zakończeniu podboju Prus w 1283 r. ekspansja terytorialna państwa zakonnego skierowała się na ziemie sąsiadów: Rusi, Litwy i Polski, Sambii i Żmudzi. W 1308 r. opanowali Pomorze Gdańskie. Stolicę Zakonu przeniesiono z Wenecji do Malborka. Na czele państwa krzyżackiego stał wielki mistrz, podległy kapitule generalnej. Jego współpracownikami byli: wielki komtur, wielki szpitalnik, wielki szatny, wielki skarbnik i dwaj szafarze. Zakon składał się z rycerzy, duchownych i braci służebnych.