RODZAJE PODMIOTÓW
podmiot gramatyczny – najczęściej spotykany, wyrażony w mianowniku (kto? co?)
Przykłady:
Uczniowie siedzieli w klasie.
Ciągle padał deszcz.
Bolała mnie głowa.
podmiot logiczny – wyrażony jest rzeczownikiem w dopełniaczu (kogo? czego?), występuje w połączeniu z czasownikami typu: nie ma, nie było, zabrakło, ubyło, przybyło itd.;
Przykłady:
W sklepie zabrakło mleka.
W sadzie nie było zbyt wielu drzew owocowych.
W nocy przybyło w rzece wody.
podmiot domyślny – nie jest wyrażony bezpośrednio, ale możemy za pomocą orzeczenia zorientować się, kto jest wykonawcą czynności;
Przykłady:
Wrócił do domu bardzo późno (on).
Zaprosiła koleżanki na swoje urodziny (ona).
Zapominają ciągle o moich książkach (oni).
podmiot zbiorowy – to grupa wyrazów występująca w stosunku współrzędnym (kilka podmiotów), są one oddzielone spójnikiem i lub przecinkiem;
Przykłady:
Lwy, tygrysy i pantery występują w Afryce.
Ciocia, wujek i kuzynka przyjechali do nas na wakacje.
podmiot szeregowy – wskazuje na grupę osób lub rzeczy.
Przykłady:
Wojtek z kolegą pojechali nad jezioro.
Dyrektor z podwładnymi przygotowali konferencję szkoleniową.
Orzeczenia
czasownikowe – w tej roli występuje czasownik w formie osobowej lub mający końcówkę -no, -to;
przykłady:
Poszłybyśmy na spacer?
Chętnie pomagam rodzicom w pracach domowych.
Z galerii skradziono bezcenny obraz Rubensa.
imienne – zawsze składa się z dwóch części: łącznik + orzecznik
łącznika, czyli osobowej, odmiennej formy czasownika: być, stać się, zostać;
– orzecznika – w tej roli mogą wystąpić różne części mowy (w mianowniku czy dopełniaczu, jeśli są odmienne)
Przykład:
Klient musiał przestać
Orzeczenie złożone (modalny i bezokolicznik)- czasowniki wymuszają jakąś czynność;
Przykłady:
Jutro (ja) muszę pracować.
On pragnie walczyć.
Ona chce zjeść lody.
Oni potrafią mówić po angielsku.
zapamiętaj że podmiot podkreśla się jedną kreską, a orzeczenie dwoma!!!
Myślę ,że pomogłam, milej nauki :))