Marlenkka87982 rozwiązanych zadań
Marlenkka87
10.3.2015 (08:56)
G. Almond, wyróżnił trzy rodzaje kultur politycznych:
1. Zaściankowa - grupuje ludzi mało interesujących się polityką
2. Poddańcza - grupuje ludzi, którzy posiadają wiedzę o funkcjonowaniu i strukturze władzy centralnej, ale nie włączają się do działalności politycznej
3. Uczestnicząca - grupuje ludzi, którzy dążą do poznania zasad życia politycznego i chcą w nim uczestniczyć
Jerzy Wiatr typy kultury politycznej i ich odmiany:
1. Tradycyjna kultura polityczna – odpowiadająca formacji niewolniczej i formacji feudalnej, charakteryzująca się:
- uznaniem sakralnego charakteru władzy – władza pochodzi od boga;
- zgodą na to, że uprawnienia poddanego i uprawnienia władzy wobec poddanego regulowane są przez normy tradycyjne;
- niezmiennością systemu politycznego i podstawowych jego norm.
Występuje w trzech odmianach:
1). tradycyjna kultura plemienna – odznacza się znaczną władzą wiecu i istotnymi ograniczeniami nakładanymi na władcę, który jest przełożonym, a nie panem w stosunku do członków plemienia;
2). tradycyjna kultura teokratyczna – władca jest namiestnikiem boga lub jest uważany za boga; władza jego znajduje ograniczenie jedynie w tym, jak rozumie się wolę boga; jest charakterystyczna dla ludów, których system polityczny tworzony jest przez proroków nowej religii;
3). tradycyjna kultura despotyczna – stosunek poddanych do władcy jest oparty na uznaniu jego absolutnej, niczym nie ograniczonej władzy nad nimi; władca jest panem i właścicielem wszystkich poddanych i należących do niego dóbr.
Elementy kultury plemiennej bywają łączone z elementami kultury teokratycznej. Despotyczna kultura polityczna może się nie ukształtować w pełni i powstaje mieszana kultura polityczna z elementami kultury plemiennej i kultury despotycznej.
2. Kultura polityczna stanowej demokracji – występująca w formacji feudalnej, charakteryzująca się tym, że:
- wielka część, a często większość ludności jest pozbawiona wszelkiego udziału w systemie politycznym, a nawet wszelkich praw osobistych;
- prawa polityczne gwarantują udział w rządzeniu i kontrolę nad sprawującymi władzę uprzywilejowanej stanowo mniejszości.
Wyróżnić można dwie odmiany:
1). patrycjuszowska kultura polityczna – w niektórych miastach greckich, w Rzymie republikańskim i w niektórych miastach średniowiecza; tu ograniczona skala miejskich demokracji patrycjuszowskich stwarzała możliwość rozwinięcia się norm i własności typowych dla demokracji bezpośredniej;
2). szlachecka kultura polityczna – występująca na przykład w Polsce i Anglii okresu późnego średniowiecza i wczesnych czasów nowożytnych; panująca na większych przestrzeniach państwa tworzyć musiała instytucje, a co za tym idzie również wartości i normy postępowania charakterystyczne dla systemu przedstawicielskiego.
3. Burżuazyjna kultura polityczna – w formacji kapitalistycznej, opisywana przez Jerzego J. Wiatra jako polityczna kultura masowa, charakteryzująca się tym, że jest to kultura nie jakiejś wyodrębnionej klasowo mniejszości, ale szerokiego ogółu. Udział w polityce zostaje rozszerzony na wszystkie klasy społeczne.
Wyróżnić można dwa typy:
1). kultura demokratyczna – cechuje ją aktywność obywateli, ich zaangażowanie w sprawy funkcjonowania systemu politycznego, akceptacja praw i swobód obywatelskich oraz zasady kontroli rządzonych nad działalnością rządu, uznanie pluralizmu i gry sił politycznych;
2). kultura autorytarna – uznaje silną i niekontrolowaną władzę za ideał państwa, bez potrzeby demokratycznych praw i swobód obywatelskich; jest charakterystyczna dla różnego rodzaju reżimów wodzowskich, militarystycznych i faszystowskich XX wieku, a także wielu krajów postkolonialnych rządzonych przez wojskowych.
4. Socjalistyczna kultura polityczna – miała dominować w formacji socjalistycznej i stawać się kulturą demokratycznego uczestnictwa w rządzeniu przez najszersze masy społeczeństwa, jednak według Jerzego J. Wiatra trudno jest mówić o "ukształtowaniu się jednego typu kultury politycznej państw socjalistycznej". W jednych państwach dominował autorytarny typ kultury poddańczej, w innych istniał mieszany typ kultury demokratyczno-autorytarnej.
W Polsce dominuje kultura uczestnicząca "Obywatele, którym właściwa jest kultura polityczna uczestnicząca, są czynnie zainteresowani nie tylko tym jak funkcjonuje system polityczny, ale również tym, w jaki sposób mogą w nim sami uczestniczyć. Obywatele naszego kraju wykazują zainteresowanie sprawami państwa. Większość z nich bierze udział w życiu publicznym np. w wyborach, referendach"
Przydatne rozwiązanie?
Tak
Nie