CHMURKI123 rozwiązane zadania
CHMURKI12
5.6.2015 (09:03)
Warum hast du das getan?
Dlaczego to uczyniłeś -aś?/zrobiłeś -aś?
Warum hast du ihn umgebracht?
Dlaczego go zabiłeś? -aś?
Czasownik umbringen (zabić) należy do grupy tzw. czasowników rozdzielnie złożonych. Składa się z dwóch rozdzielających się części: “um” i “bringen”. W czasie przeszłym Perfekt cząstka”ge” znajduje się pomiędzy tymi częściami. Czas przeszły Perfekt tworzymy dopisując do tematu czasownika “ge” (z przodu) oraz końcówkę “-t“. Dzieje się tak jednak tylko wtedy, gdy czasowniki zachowują się w sposób “grzeczny”. Niestety “umbringen” należy do czasowników kapryśnych, które nie umieją zadowolić się swoim tematem, dlatego w czasie przeszłym Perfekt “umbringen” zmienia się w “umgebracht“,
a nie w “umgebringt” <– czegoś takiego w ogóle nie ma!
Zdecydowana większość czasowników kapryszących w Perfekt, kombinuje nie tylko z tematem, ale i z końcówką (zamiast standardowej “-t” życzą sobie “-en“), niektóre w ogóle nie kombinują z tematem i zadowalają się samą końcówką “-en“. Są też takie czasowniki w języku niemieckim, które w czasie Perfekt nie dostają “ge” z przodu.
czasowniki rozdzielnie złożone; informacje podstawowe – kliknij
niemieckie czasy przeszłe (Perfekt i Präteritun) - kliknij
Ich habe es aus Neid getan!
(ja) Uczyniłam to z zazdrości.
Wir haben es aus Rache getan!
(my) Uczyniliśmy to z zemsty.
Er hat es aus Liebe getan!
On uczynił to z miłości.
Niemieckie słówko “Tatort” to oczywiście złożenie:
der Ort- miejsce
die Tat- czyn
Znajomość tego złożenia pomoże Wam “odczytać” wiele innych, podobnie wyglądających np: Wohnort = miejsce zamieszkania. Tłumaczenie zaczynamy od tyłu: Ort = miejsce oraz “wohn” od słowa “wohnen” = mieszkać. Pamiętajcie! Podczas wymowy tego złożenia akcent należy położyć na pierwszej sylabie, ale ważne jest także to, aby wymówić to złożenie tak, jak gdyby to były dwa różne słowa. kliknij i posłuchaj Wracając jednak do “czynów”. Znamy już rzeczownik “Tat” – czyn, warto zapoznać się także z czasownikiem “tun” = czynić/uczynić. Odmianę tej niemieckiej odrobinki zawiera poniższa tabeleczka.
Czasy przyszłe w języku niemieckim:
Teoretycznie w języku niemieckim istnieją dwa czasy, które umożliwiają nam podróż do przyszłości. Czas przyszły Futur I oraz Futur II. Ponieważ na co dzień Futur II używany jest przez Niemców stosunkowo rzadko, zajmę się tym zagadnieniem innym razem. Należy jednak wiedzieć, że coś takiego istnieje i od czasu do czasu można się o to potknąć.
Instrukcja obsługi Futur I:
To proste: bierzemy do ręki czasownik w czasie teraźniejszym, który zamierzamy wysłać w podróż do przyszłości. Wystartować może tylko czasownik w formie bezokolicznika, np. “tun“. Ostrożnie dosypujemy do niego (odmieniony przez osoby) czasownik posiłkowy “werden” (nie tłumaczy się go, “werden” jest jak paliwo, służy wysyłaniu w przyszłość). Odmieniony przez osoby “werden” zajmuje drugie logiczne miejsce w głównym zdaniu oznajmującym, a nasz czasownik w bezokoliczniku – rzucający się w objęcia przyszłości – ląduje na samym końcu zdania (nie odmieniamy go). W ten sposób powstaje czas przyszły Futur I. (jak w poniższej tabelce)
Osoby w języku niemieckim:
1 osoba liczby pojedynczej: ich = ja
2 osoba liczby poj.: du = ty
3 osoba liczby poj.: er = on, sie = ona, es = ono
1 osoba liczby mnogiej: wir = my zwróć uwagę na wymowę głoski “r”, kliknij
2 osoba liczby mn.: ihr = wy zwróć uwagę na wymowę głoski “r”, kliknij
3 osoba liczby mn.: sie = one/oni,
Forma grzecznościowa (pisana wielką literą): Sie = Pan/Pani/Państwo
Przykłady zdań z “tun”. Wszystkie czasy:
ich werde das für mich tun = (ja) uczynię to dla siebie (czas przyszły)
ich tue das nur für dich = (ja) czynię to tylko dla ciebie (czas teraźniejszy)
ich habe das für uns getan = (ja) uczyniłem/-am to dla nas (czas przeszły Perfekt)
ich tat das für euch = (ja) uczyniłem/-am to dla was (czas przeszły Präteritum)
Jak odmienić czasownik “tun” w różnych czasach?
Forma bezokolicznika czasu teraźniejszego: tun (czynić) na nią składa się: temat: “tu“ + dość nietypowa końcówka “-n” (zazwyczaj czasowniki niemieckie mają końcówkę “-en“)
a) czas przyszły Futur I: odmieniamy przez osoby czasownik posiłkowy “werden” i dodajemy ‘tun” (nie odmienia się go, należy go umieścić na końcu zdania)
b) czas teraźniejszy: do tematu “tu” dodajemy standardowe końcówki odmiany przez osoby (uwaga: w 1 i 3 osobie liczby mnogiej oraz używając zwrotu grzecznościowego: Sie = Pan/Pani/Państwo, do tematu czasownika zamiast “-en” dodajemy tylko”-n“, dlaczego? Bo ten czasownik jest wyjątkowy, już w bezokoliczniku zamiast “-en” ma tylko “-n”)
c) czas przeszły Perfekt: niestety czasownik “tun” kombinuje z tematem (i z końcówką), co oznacza, że znajomość tematu nam nie pomoże, bo on i tak się zmieni, formę “getan” należy po prostu zapamiętać. Większość czasowników niemieckich – także “tun” – łączy się w Perfekcie z czasownikiem posiłkowym “haben“. Haben należy odmienić przez osoby, forma “getan” pozostaje stała i się nie odmienia (zawsze ląduje na końcu zdania) Ile jest tych kapryśnych, niemieckich czasowników, które należy zapamiętać? Dosyć sporo! Najważniejszych około 100!
d) czas przeszły Präteritum: niestety tutaj znajomość tematu nam nie pomoże, formę “tat” należy po prostu zapamiętać, pozostaje ona niezmienna w 1 i 3 os. l. poj, natomiast w pozostałych osobach do “tat” należy dodać standardowe końcówki z czasu teraźniejszego. (Wyjątek stanowi “ihr tatet”: zamiast standardowej końcówki “-t” dopisać należy “-et“. Dlaczego? Aby dwie głoski “t” nie stały tuż obok siebie, jak wiadomo w języku niemieckim “tt” czyta się jak jedno “t”, więc byłby problem ze zrozumieniem)
tun = czynić
czas
przyszły Futur I
czas
teraźniejszy czas przeszły
Perfekt czas przeszły
Präteritum
ich werde tun
ich tue ich habe getan ich tat
du wirst tun du tust du hast getan du tatst
er wird tun er tut er hat getan er tat
sie wird tun sie tut sie hat getan sie tat
es wird tun es tut es hat getan es tat
wir werden tun wir tun wir haben getan wir taten
ihr werdet tun ihr tut ihr habt getan ihr tatet
sie werden tun sie tun sie haben getan sie taten
Sie werden tun Sie tun Sie haben getan Sie taten
machen = robić
Ich habe das nicht mit Absicht gemacht!
Nie zrobiłem -am tego celowo/specjalnie/z premedytacją!
Sei mir bitte nicht böse!
Proszę nie złość się na mnie! (nie bierz mi tego za złe)
Uwaga, niespodzianka w niemieckim czasie przyszłym!
Należy wiedzieć, że Niemcy bardzo często tworzą czas przyszły używając czasu teraźniejszego!
Ich werde das morgen machen. Zrobię to jutro. (czas przyszły)
Ich mache das im Moment. Właśnie teraz to robię/w tym momencie. (czas teraźniejszy)
ale…
Ich mache das morgen. Zrobię to jutro. (czas przyszły utworzony przy pomocy czasu teraźniejszego)
A tak przy okazji… pamiętacie że niemieckie słówko “morgen” oznacza zarówno “jutro” jak i ‘poranek/rano“?
Ich habe das heute Morgen gemacht. Zrobiłem to dziś rano.
Als ich ein Kind war, machte ich viele verrückte Sachen. Gdy byłem dzieckiem, robiłem wiele szalonych rzeczy.
Jak odmienić niemiecki czasownik “machen” w różnych czasach?
bezokolicznik czasu teraźniejszego:machen = robić (temat: mach + końcówka “-en”)
czas przyszły Futur I:odmieniamy przez osoby czasownik posiłkowy “werden” i dodajemy ‘machen” (nie odmienia się go, należy go umieścić na końcu zdania)
czas teraźniejszy: odmiana idiotoodporna, do tematu “mach” wystarczy dopisać standardowe końcówki, zgodnie ze wzorem w poniższej tabelce
czas Perfekt: tworzymy w sposób standardowy; najpierw odmieniamy czasownik posiłkowy “haben“, póżniej do nagiego tematu “mach” doczepiamy “ge” z przodu i “t” z tyłu
czas Präteritum: do nagiego tematu “mach” dopisujemy “-te” (we wszystkich osobach) następnie dopisujemy końcówki identyczne z czasem teraźniejszym (poza 1 i 3 os. l. poj. – tam zostaje tylko “-te“, żeby nie dublować “e” w 1 i 3 os. l. mn. nie dopisujemy “-en” tylko samo “-n“). Mamy więc dwa sposoby odmiany w tym czasie: gdy możemy wykorzystać temat postępujemy tak, jak opisałam w poprzednim zdaniu, natomiast gdy nie możemy wykorzystać tematu, bo czasownik jest kapryśny, musimy zapamiętać formę kapryśną i do niej dopisać tylko końcówki odmiany (poza 1 i 3 osobą l. poj – tam nic nie dopisujemy, zostaje czysta, naga forma kapryśna”.
machen = robić
czas
przyszły Futur I
czas
teraźniejszy czas przeszły
Perfekt czas przeszły
Präteritum
ich werde machen ich mache ich habe gemacht ich machte
du wirst machen
du machst du hast gemacht
du machtest
er wird machen
er macht er hat gemacht
er machte
sie wird machen
sie macht sie hat gemacht
sie machte
es wird machen
es macht es hat gemacht
es machte
wir werden machen
wir machen wir haben gemacht
wir machten
ihr werdet machen
ihr macht ihr habt gemacht
ihr machtet
sie werden machen
sie machen sie haben gemacht
sie machten
Sie werden machen
Sie machen Sie haben gemacht
Sie machten
Koniec części pierwszej. Aby obejrzeć część drugą kliknij tutaj
Bis bald! (na razie! dosłownie: do wkrótce)
.
Wskazówki dotyczące niemieckiej wymowy:
Tylko jeśli podkreślono! Jeśli nie podkreślono, czytaj jak polskie “ch”, “h”, “s”.
ä – e
ch – przypomina polskie “ś” (miękkie ch)
ck – k
ei – aj
eu – oj
h – nie czyta się (ale wymowę samogłoski, która znajduje się przed “h” należy lekko przeciągnąć)
ie – i (zawsze jest to lekko przeciągnięte “i”)
ö – kliknij i posłuchaj wymowy: böse
s – z
ü – często układasz usta jak do “u”, ale wymawiasz “i” ( für, ale: verrückt)
v – f
Pamiętajcie! Nie podkreślam tego, ale w języku niemieckim podwójne spółgoski np. “nn”, “ll”, “ss” itd. czyta się krótko, jak jedną.
Przydatne rozwiązanie?
Tak
Nie