profil

Demokracja szlachecka w Polsce - ukaz zmian w systemie sprawowania władzy od XVI do XVIII wieku

drukuj
satysfakcja 58 % 45 głosów

Treść
Obrazy
Wideo
Opinie

Demokracja szlachecka to system polityczny Rzeczypospolitej, który powstał już w XV wieku, zaś największy rozkwit osiągnął w XVI wieku. Przetrwał do XVIII wieku, kiedy to Rosja, Prusy i Austria dokonały w 1795 trzeciego rozbioru i Polska na 123 lata przestała istnieć. W założeniu gwarantował masom szlacheckim prawo głosowania i decydowania o sprawach państwa, a także miał być przykładem tolerancji i formalnej równości praw w łonie samego stanu szlacheckiego, co stanowiło ewenement na skalę europejską owego czasu. W XVII wieku w ramach formalnie funkcjonującej demokracji szlacheckiej faktyczna dominację w państwie uzyskało kilka rodów magnackich i ten etap w dziejach ustroju Polski określany jest jako oligarchia magnacka. Jednak już z początkiem XVIII wieku państwa ościenne zaczęły ingerować w politykę i sprawy Polski.
Stan szlachecki uformował się z dwóch warstw społecznych: możnowładztwa i rycerstwa. Swoisty charakter demokracji szlacheckiej polegał na przyznaniu tylko jednej grupie społecznej – szlachcie - pełnie praw politycznych i ekonomicznych w Rzeczypospolitej. Przejmowanie wpływów przez szlachtę dokonywało się stopniowo. Początkowo powstawały wiece, które przekształciły się w sejmiki. Demokracja nie pojawiła się w przeciągu kilku lat, był to proces bardzo długi. Pod wpływem czynników wewnętrznych jak i zewnętrznych szlachta zyskiwała coraz większą rolę. Już od drugiej połowy XV wieku szlachta polska zaczęła odgrywać zdobywać duże wpływy w państwie. Dysponowanie ogromnymi środkami finansowymi i nadawanie przez władców kolejnych przywilejów szlachcie, uchylając w stosunku do niej prawo powszechne i zapewniając jej przewagę nad innymi stanami, doprowadziło to takiej sytuacji, iż interesy szlachty utożsamiane były z interesami całego kraju. Serię przywilejów rozpoczął przywilej koszycki Ludwika Węgierskiego z 1374 roku. W Artykułach henrykowskich z 1573 roku zostały zebrane prawa i przywileje szlacheckie, według których szlachta miała prawo sprawowania władzy w Rzeczpospolitej. Mogła sprawować urzędy publiczne i zasiadać w Sejmie, który jako organ najwyższy w państwie decydował o wojnie, podatkach i polityce wewnętrznej. Bez zgody Sejmu i Senatu nic nowego nie mogło w państwie zostać postanowione (konstytucja Nihil Novi z 1505 roku). Rządy i pozycja króla zostały ograniczone. Każdy szlachcic, niezależnie od posiadanego majątku, miał prawo do osobistego wyboru króla w wolnej elekcji, a także prawo do zbrojnego wystąpienia przeciwko monarsze (rokoszu) w razie naruszenia przez niego przywilejów i ograniczenia swobód szlacheckich. W rezultacie Sejm zdobył sobie stanowisko, jakiego nie posiadał żaden inny organ przedstawicielski w tej części Europy.

Przydatna praca? Tak Nie
Komentarze (1) Brak komentarzy zobacz wszystkie
16.3.2008 (22:12)

Świetna praca! Właśnie tego szukałam

Typ pracy


gusssss0 rozwiązanych zadań
Historia 10 pkt 1 godzinę 58 minut temu

Polacy wobec zaborców w II połowie XIX wieku

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 8 rozwiązań 0 z 2
Rozwiązuj

gusssss0 rozwiązanych zadań
Historia 10 pkt 2 godziny 3 minuty temu

Sprawa Polska w czasie I wojny światowej

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 8 rozwiązań 0 z 2
Rozwiązuj

gusssss0 rozwiązanych zadań
Historia 10 pkt 2 godziny 7 minut temu

Przemiany ustrojowe Rzeczypospolitej w XVI i XVII wieku

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 8 rozwiązań 0 z 2
Rozwiązuj

michu954 rozwiązane zadania
punktów za rozwiązanie do 8 rozwiązań 2 z 2
Rozwiązuj

Masz problem z zadaniem?

Tu znajdziesz pomoc!
Wyjaśnimy Ci krok po kroku jak
rozwiązać zadanie.

Zaloguj się lub załóż konto

Serwis stosuje pliki cookies w celu świadczenia usług. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w urządzeniu końcowym. Możesz dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w Serwis stosuje pliki cookies w celu świadczenia usług. Więcej szczegółów w polityce prywatności.