Epoka Odrodzenia.
Nazwa Po ciemnych latach Średniowiecza następuje w XV wieku epoka, która jako punkt zainteresowań stawia sobie człowieka. Jest to właśnie Renesans (po polsku: "Odrodzenie"). Po raz pierwszy tego sformułowania (dokładnie ujął to jako...
Pojęcia oświeceniowe.
Klasycyzm - wyznaczał poezji cele utylitarne, stawiał przed nią zadania dydaktyczno-moralizatorskie, wyrastające z przekonania o ogromnej roli słowa jako narzędzia oddziaływania na społeczeństwo. Sentymentalizm - traktował literaturę jako sposób...
Prądy literackie wieku Oświecenia.
W literaturze polskiego oświecenia rozwinęły się trzy prądy literackie: klasycyzm, sentymentalizm i rokoko. Główne przesłanki myślowe znalazły swe odzwierciedlenie w nurtach klasycznym i sentymentalnym. Oświeceniowy klasycyzm, nawiązujący do...
Idee narodowowyzwoleńcze w literaturze Romantyzmu.
Przez całą epokę romantyzmu naród polski znajdował się pod zaborami, więc twórcy mieli możliwość zaprezentować w literackiej formie wszystkie idee walki o niepodległość. U Mickiewicza pierwszą ważną pozycją jest "Konrad Wallenrod",...
Oświecenie
Oświecenie- epoka myślenia, zasadnicza role odgrywa rozum, drugą wartością jest natura. Oświecenie tworzy ideologia skierowana przeciwko feudalizmowi, panuje ideał encyklopedności wiedzy- erudyta-człowiek wszechstronnie wykształcony. Trzecia...
Nurty Młodej Polski.
Dekadentyzm: • schyłkowość • uważano, iż kultura, cywilizacja i ludzka moralność dążą do upadku w świecie myśli kategoriami zysku i opłacalności • postawa była mieszaniną pesymizmu, zwątpienia w celowość istnienia i negacji nauki, postępu •...
Nirwana - absurd czy konieczność.
W buddyzmie nirwana oznacza: powstrzymanie stawania się, pozbycie się żądzy, wyzwolenie umysłu, całkowite ustanie starości i śmierci. Dosłownie to zanik, zgaśnięcie, jeżeli jednak ten zanik porównać do gasnącego płomienia, to nie zanika on, ale...
Ludomania modernistów.
Ludomania (chłopomania) to fascynacja wsią i jej mieszkańcami. Inteligenccy mieszkańcy miast, często pozostający w kręgu nastrojów dekadenckich, czuli się zniszczeni, znużeni życiem, a jako remedium na ten stan ducha i ciała poszukiwali świeżości...
Główne tematy i problemy podejmowane przez literaturę pozytywistyczną.
Zasadniczą metodą pisarzy epoki pozytywizmu był realizm, pojmowany jako zasada prawdziwego i wiernego odtwarzania rzeczywistości. Terminem realizm posługujemy się jako nazwą historyczną dominującego w sztuce europejskiej XIX w. prądu odmiana...
Młoda Polska - skrypt.
Młoda Polska 1. Ogólne wiadomości o epoce Granice chronologiczne: 1890 - 1918 (inne periodyzacje: początek: 1887 - objęcie przez Z. Przesmyckiego tygodnika „Życie”; 1884 - data opublikowania II serii „Poezji” Kazimierza Przerwy-Tetmajera;...
Nowożytność - czas rozdarcia.
„Z jednej bowiem strony widzimy człowieka splątanego więzami pospolitej rzeczywistości i ziemskiej doczesności, przyciśniętego potrzebami doczesnymi i niedostatkiem, nękanego siłą potęg przyrody, uwikłanego w materie, zmysłowe cele i zmysłowe...
Romantyczna profetyka. Wykorzystaj odpowiednie utwory.
Profetyzm - zjawisko występowania proroków; znane wielu religiom (zwłaszcza judaizm). "Dziady" cz. III. W Widzeniu księdza Piotra zamieścił Mickiewicz wizję Polski jako zbawiciela narodów. Ksiądz Piotr ujrzał historię Polski na...
Miłość i cierpienie jako ludzkie doznania na podstawie Biblii
Biblia z języka greckiego oznacza księgi i jest jednym z najpiękniejszych dzieł literackich na świecie. Biblię charakteryzuje to, że została napisana przez wielu ludzi. Miłość i cierpienie były doznane na podstawię biblii przez Hioba, Adama i...
Problem dziecka w literaturze pozytywistycznej.
Na przestrzeni wieków problem dziecka pojawiał się sporadycznie. Dopiero w pozytywizmie ów motyw został dostrzeżony przez pisarzy epoki. Najwięcej utworów powstało z tak wyraźnie głoszonego przez Johna Stuarta Milla utylitaryzmu, zgodnie z...
Na czym polegała hybrydalność polskiego oświecenia - charakterystyka 3 kierunków artystycznych.
Hybrydalność polskiego oświecenia to zgodne współistnienie trzech prądów literackich; nie było między ich przedstawicielami sporów i polemik, było natomiast wspólne zaspokajanie różnych czytelniczych potrzeb. Trzy nurty artystyczne: Klasycyzm -...
Romantyzm-wstęp do epoki
OŚWIECENIE -Rozum -Doświadczenie -Wiedza -Zaufanie do uczonych ksiąg -Poszukiwanie źródeł i tradycji w antyku (starożytność) -W sztuce obowiązują reguły klasyczne: harmonia, ład i porządek -Jest to epoka uczona idealna jasna...
Program pozytywizmu polskiego na tle sytuacji politycznej i społecznej.
Nazwa pozytywizm została przyjęta z filozofii Augusta Comte'a - francuskiego myśliciela z I połowy XIX w., autora dzieła "Kurs filozofii". Pojęcie pozytywny oznacza to, co realne, pożyteczne, wartościowe, osiągalne i stanowi...
Ewolucja postaw twórczych w okresie Młodej Polski na wybranych przykładach.
Do podstawowych kierunków literackich i artystycznych okresu Młodej Polski należą przede wszystkim symbolizm – którego zwolennicy, posługując się symbolami starali się sugerować uczucia, stany i emocje niewyrażalne słowem. Symboliści często...
Filozofia średniowiecza.
Według renesansu to okres między dwoma epokami – tzn. „tysiąclecie nocy” lub „tysiąc lat wzrostu. System szkolnictwa – szkoły przyklasztorne. Od XII w. Szkoły przykatedralne, pierwsze uniwersytety w 1200r.. Kultura jednorodna, kościelny monopol na...
Barok - pojęcia
Epitet - wyraz określający rzeczownik, przydawka podkreślająca, uwydatniająca charakterystyczną cechę jakiegoś przedmiotu, osoby, stanu; stosowany w celu wzmocnienia plastyki opisu oraz dla jego emocjonalnego zabarwienia. Oksymoron -...
Czy warto czytać filozofów Oświecenia?
Powszechnie wiadomo, iż poglądy młodych ludzi, nieprzystosowanych jeszcze w pełni do życia w społeczeństwie dorosłych, są narażone na działanie wpływów z otoczenia. Dlatego też, każda matka próbuje od najwcześniejszych lat wpoić swemu dziecku...
Barok.
Alegoria - obraz w lit. I sztuce mający poza znaczeniem dosłowny określony sens przenośny, metaforyczny. Znaczenie alegorii jest ściśle skodyfikowane i potwierdzane tradycją, w przeciwieństwie do symbolu, który można interpretować wielorako...
B. Prus "Faraon".
Ramzes XIII to jedna z głównych postaci książki Bolesława Prusa pt. „Faraon”. Akcja książki toczy się w 11 wieku p.n.e. w okresie panowania dwudziestej dynastii Faraonów. Główny bohater jest czwartym synem Faraona Egiptu, matką jego była...
Pozytywizm opis epoki
Pozytywizm to nazwa epoki historyczno - literackiej występującej jedynie w kulturze polskiej (na zachodzie realizm, naturalizm). Pozytywizm to formacja kulturowa stworzona przez absolwentów Szkoły Głównej Warszawskiej, którzy ukończyli ją w latach...
Teorie filozoficzne uczonych zachodnioeuropejskich.
John Stuart Mill - przedstawiciel empiryzmu, Herbert Spencer - twórca filozofii ewolucjonizmu - twierdził, że rozwojowi podlega cały wszechświat a przemiany dokonują się stale i stopniowo. Henryk Tomasz Buckle - autor "Historia i dzieła...
Oświecenie - wszystko na temat tej epoki.
Oświecenie w Polsce i w Europie. Nowe myśli zapoczątkowali Francuzi, Anglicy, Holendrzy. Rozwój przypada na XVIII w. Jednym z pierwszych uczonych był Kartezjusz. W "Rozważaniach o metodzie" stwierdził, że najważniejszym czynnikiem...
Charakterystyka Pozytywizmu.
Rok 1864: jedna z najtragiczniejszych dat w naszej historii. Upadło powstanie styczniowe. Kraj jest wyniszczony wojną, wielu ludzi zginęło, wielu trafi na Syberię. Dla pokonanych nie ma litości – wystarczy być podejrzanym o sympatie dla powstania,...
Refleksje o człowieku, jego naturze i świecie w poznanych utworach pisarzy Oświecenia europejskiego.
Refleksje człowieku, jego naturze i świecie w poznanych utworach pisarzy oświecenia europejskiego Oświecenie było pierwszą epoką, w której nastąpiły zmiany w postrzeganiu świata i człowieka na tak dużą skalę. Zmieniły się poglądy na niemal...
Nurt tyrtejski w literaturze romantycznej i jego kontynuacje.
Za pierwszego twórcę poezji tyrtejskiej uważny jest Tyrteusz, spartanin; autor ten, za najważniejsze uznawał cnoty związane z wojskiem (charakter samej Sparty); w zachowanym fragmencie wiersza "Rzecz to piękna..." formułuje pewne...
Romantyzm
1. RAMY CZASOWE EUROPA - Początek: koniec XVIII w. - Koniec: 1848 r. - Wiosna Ludów POLSKA - Początek: 1822 r. - wydanie przez Mickiewicza "Ballad i romansów" - Koniec: 1864r. 2. PRZEJAWY ROMANTYZMU W LITERATURZE OBCEJ 2.1...
Zdaje mi się, że widzę. Gdzie? Przed oczyma duszy mojej - romantyczna twórczość.
Romantyzm od samego początku swego istnienia wywoływał liczne kontrowersje. Poglądy na jego temat, na temat jego twórców były bardzo zróżnicowane. "(...) kręta ścieżka albo raczej podróż, wśród której, jak się komu bliżej zdaje, wolno...
Renesans - opis epoki.
Odrodzenie 1506 - 1622 - epoka odkryć Przyczyny odrodzenia: • wyprawy krzyżowe • odkrycie Ameryki • teoria Kopernika • wynalezienie druku skutki odkryć: • wzbogacenie się miast na szlakach handlowych (Wenecja) • wyodrębnienie stany...
Literackie i ideowe wyznaczniki epoki Baroku.
Nazwa: Nazwa "barok" stała się metaforą epoki dziwnej, niezwykłej i odchodzącej od klasycznego wzorca renesansu, harmonii i proporcjonalności (zarzucano jej barbarzyństwo polegające na wypaczeniu klasycznej estetyki i jej kanonów...
Geneza Młodej Polski.
Geneza Młodej Polski: Już pod koniec lat osiemdziesiątych XIX w. wyraźnie narasta krytyka programu pozytywistycznego, którą podejmują nie tylko zwolennicy nowych przeobrażeń w literaturze i sztuce, ale i sami pozytywiści. Atakom podlega nie...
Każda epoka ma własne cele - Romantyzm.
Twórczość epoka romantyzm nawiązuje do wielu wątków myślowych oświecenia, choć nadaje im odmienny charakter. Romantycy odrzucili materialistyczną wizję świata, intelektualizm i racjonalizm. Apelowali do serca i zapału, nawiązywali do tradycji...
Byronizm, walenrodyzm, prometeizm - wyjaśnij pojęcia, odwołując się do przykładów literackich.
1. Byronizm - termin pochodzi od nazwiska słynnego, oryginalnego twórcy angielskiego romantyzmu lorda Georga Gordon Byrona. Otoczony aurą skandalu, legendą niezwykłości i tajemniczości Byron stworzył w literaturze podobny typ bohatera:...
Renesans - synteza epoki.
1.Rozumienie pojęcia "renesans" -termin "odrodzenie" pochodzi od włoskiego malarza, architekta Giorgio Vasari, a rozpowszechniony został przez niemieckiego myśliciela tamtej epoki Jacoba Buckhardt'a, -francuskie "La...
Twórczość okresu Sejmu Wielkiego.
PUBLICYSTYKA PATRIOTYCZNA, DZIAŁALNOŚĆ I PROGRAM SPOŁECZNO-POLITYCZNY STANISŁAW STASZICA. Stanisław Staszic swoje poglądy i program społeczno-polityczny zawarł między innymi w poniższych utworach. "Uwagi nad życiem Jana...
Ogólna charakterystyka Oświecenia.
Oświecenie - wiek filozofów, wiek rozumu, wiek ludzi światłych, mądrych, wykształconych. Kolebką nowego prądu umysłowego była Europa zachodnia Anglia, Francja i Holandia. Podstawe idei oświeceniowej tworzyły podlądy XVII w. uczonych filozofów....
Jak wielcy twórcy ujmowali temat poezji i poety?
1) Adam Mickiewicz III cz. „Dziadów”. Autor przedstawia nam wielką improwizacje. Jest to obraz poety romantycznego. Konrad to poeta, który wadzi się z Bogiem. Wieszcz patriota, który poświęca się dla narodu (postawa prometejska). Siłą uczucia,...
Postawa dekadencka i jej konsekwencje.
Scharakteryzuj konsekwencje, jakie za sobą niosła – zarówno w życiu twórców, jak i w literaturze – postawa dekadencka. Prezentacja tematu: Czas u schyłku wieku XIX nie był właściwie okresem na tyle nadzwyczajnym by nazywać go wyjątkowym,...
Wprowadzenie do Oświecenia.
O ile poprzednia epoka wywodziła swą nazwę od klejnotu, o tyle kolejna zaczerpnęła ją od światła. Ówcześni ludzie mówili o swej epoce jako o "wieku rozumu" (w Anglii), "wieku filozofów" (we Francji) czy "wieku...
Pozytwizm
Pojęcia: Pojęcia: Determinizm- pogląd mówiący, że istnieje kilka czynników, które mają wpływ na kształtowanie człowieka, są to: - rasa i środowisko - moment dziejowy, w którym dana osoba przychodzi na świat Utylitaryzm- miarą człowieka jest jego...
Pozytywizm - ogólna chrakterystyka.
Pozytywizm wywodził się z nurtu filozoficznego oświecenia, który przeciwstawiał się metafizyce, a więc wszelkim teoriom idealistycznym, nienaukowym, trudno przyswajalnym przez umysł ludzki, a budowę i wiedzę o świecie na badaniu...
Romantyzm
TEATR ELZBIETANSKI: scena przednia, tylnia i gorna, występowały duchy i postacie fantastyczne, człowiek wychodzil z info o scenografii, kobiety nie graly (zastepowali ich mlodzi chłopcy przed mutacja), widzowie stali na zadaszonych galeryjkach...
Typowe cechy sztuki greckiej, helleńskiej i rzymskiej
1. Domy, w których GRECY były budowane z umiarem, wszyscy prowadzili podobny tryb życia nacechowany umiarem. 2. Bogom natomiast wznosili jak najwspanialsze świątynie. 3. Większość rzeźb greckich powstała w związku z potrzebami religijnymi,...
Oświecenie.
OŚWIECENIE (główne) XVIII w. Pojęcia: racjonalizm-rozumowe poznanie świata;akcent położony na samodzielne i krytyczne myślenie ''cogito ergo sum" -kartezjusz krytycyzm-postawa postulująca kontrolę prawdziwości sceptycyzm-obiektwne...
Oświecenie - wiadomości ogólne.
Był to prąd społeczno kulturalny w Europie, zapoczątkowany w drugiej połowie XVII wieku w Anglii i Francji ,w XVIII wieku rozwijał się w innych państwach europejskich. Podstawą ideologi oświecenia była myśl filozoficzna J.Lockea...
Biblijne księgi dydaktyczne, a filozofia grecka. Czy mądrość jest zawsze tym samym?
Czym jest filozofia? Co nas w niej tak fascynuje? Nie od dzisiaj zachwycamy się słowami wypowiedzianymi przez tych, którzy tworzyli różnego typu filozofie. Może to świadczyć o tym, że całe nasze życie odgrywa się według jakichś zasad, często tylko...
Słowo odrodzenie domaga się uzupełnienia przez dodatkowe informacje. Jeśli odrodzenie, to odrodzenie czego? Co sie wówczas zmieniło?
Odrodzenie inaczej nazywane renesansem to epoka w dziejach kultury europejskiej.Rozpoczęła się w połowie XIV wieku we Włoszech. W innych krajach europejskich dopiero w połowie XV wieku. Za jej koniec uznaje się schyłek XVI stulecia. Swoimi...