Kultura renesansowa rozwijała się od początku XIV w. we Włoszech, które ze względu na położenie geograficzne i szlaki handlowe stały się pośrednikiem między Wschodem a Zachodem. Takiemu obrotowi spraw sprzyjał kryzys Kościoła, którego siedzibę...
Agraryzm-podgląd głoszący, że podstawą do rozwoju gospodarki jest rolnictwo, a najważniejszą warstwą są chłopiAkcja- dokument świadczący o tym, że jego właściciel ma udziały w spółce, która je wydrukowała i sprzedała.antysemityzm-wrogość lub...
Prawdziwa sztuka nigdy się nie starzeje. Po tysiącach lat nie straciły swej urody hymny biblijne, ani eposy Homera, ani też Horacy, mimo że już nieraz ogłaszano śmierć klasyki. Mistrz pieśni Kwintus Horacjusz Flaccus nie zaczynał swego pisarstwa...
Literatura polskiego średniowiecza: chronologia W okresie pierwszym, przypadającym na wieki XI i XII, mamy do czynienia niemal wyłącznie z literaturą pisaną po łacinie. Pisaniem zajmują się na ogół cudzoziemcy, a proza dominuje nad poezją....
Barok - Epoka uduchowiona, mistyczna, u podłoża filozofii leży poczucie przemijalności życia i kruchości istoty ludzkiej. Zwrot ku Bogu i religii, myśli o życiu pozaziemskim. Niepokój i ozdobność w sztuce (również słowa), celem - wyrażenie uczuć...
HUMANIZM Humanizm to prąd umysłowy renesansu. „Homo”- to po łacinie „człowiek”, zaś „humanus”- ludzki. Jest to prąd kulturalno- oświatowy, opierający się na literaturze starożytnych Greków i Rzymian, mający na celu wyzwolenie umysłu ludzkiego z...
Odawoła sie do ,, Świrezanki,, A. Mickiewicza oraz innych ballad. Z romantycznego zafascynowania ludowością powstały ballady Mickiewicza. Wątki, które w głównej mierze pochodziły z „wieści gminnej”, pozwoliły na przedstawienie nie tylko...
Oświecenie w dziejach naszej ziemi to wiek XVIII , a w polityce to czas reform , przemysłu i rewolucji. Pierwsze zapowiedzi oświeceniowych zmian pojawiły się w Polsce już w czwartym dziesięcioleciu XVIII wieku. Dzięki inicjatywie króla...
Udział literatury w przygotowaniu reform politycznych z Polsce w wieku XVIII został rozpoczęty z końcu panowania Sasów, a nasilił się w czasie Sejmu Czteroletniego. Do wybitnych pisarzy politycznych należeli: Stanisław Staszic, Hugo Kołłątaj i...
W powieści „Chłopi” W.S. Reymonta człowiek ukazany jest jako element natury, kierujący się w swoim działaniu przede wszystkim pierwotnymi instynktami i popędami. Przedstawione w „Chłopach” życie mieszkańców Lipiec regulowane było następującymi po...
Nazwa i granice czasowe epoki wynikają z siebie wzajemnie. Ustaliła je sama historia. Stąd, za początek epoki przyjmuje się rok 1918, zaś za jej koniec datę 1939. Jest to okres krótki, lecz obfitujący w wydarzenia historyczne, literackie,...
Krzyż i miecz były symbolami ideałów średniowiecznego człowieka. Wytyczne dla życia duchowego i materialnego człowieka tworzyły dwór i kościół. Tu zrodziły się ideały etyczne: rycerza i świętego. Teocentryczny system średniowiecza stworzył...
Nazwa epoki pochodzi od francuskiego renaissance, co oznacza "ponowne narodziny". W ówczesnym rozumieniu tego słowa chodziło przede wszystkim o ponowne odkrycie antyku, jego filozofii, kultury i sztuki oraz o podkreślenie znaczenia tego...
Średniowiecze trwało w Europie od IV/V w n.e. do XV w , a w Polsce od X do XV wieku. W społeczeństwie średniowiecznym panowała hierarchia. Szczytowe miejsce zajmowały dwa stany, rycerstwo i duchowieństwo; mieszczanie i chłopi tworzyli stany...
1. Domy, w których GRECY były budowane z umiarem, wszyscy prowadzili podobny tryb życia nacechowany umiarem. 2. Bogom natomiast wznosili jak najwspanialsze świątynie. 3. Większość rzeźb greckich powstała w związku z potrzebami religijnymi,...
Najwybitniejszym przedstawicielem rosyjskiego romantyzmu był Aleksander Puszkin (1799-1837). Jego twórczość otwiera, oparta na źródłach ludowych baśń poetycka Rusłan i Ludmiła - utwór, który zapewnił Puszkinowi czołowe miejsce wśród poetów...
Pozytywizm jest to okres w dziejach literatury polskiej, uformowany po roku 1863, czyli po upadku powstania styczniowego, zakończony około roku 1890. Nazwa okresu zaczerpnięta została od nazwy kierunku filozoficznego, którego podstawy sformułował...
Termin "romantyzm" został użyty na oznaczenie nowej klasy zjawisk artystycznych w latach dwudziestych XIX wieku. Wcześniej znana była jego przymiotnikowa forma: "romantyczny" (ang. romantic, niem. romantisch, franc. romanesque,...
Hasła reformacyjne Lutra przedostały się do Polski w pierwszych latach po jego wystąpieniu. Szerzyły się one najpierw wśród mieszczan i uczonych, później wśród szlachty. Ruch reformacyjny rozszerzał się początkowo potajemnie, gdyż król Zygmunt...
Nurt awangardowy w okresie XX-lecia oparty jest właśnie na deformacji rzeczywistości. Twórców wprawdzie już wcześniej bardzo pociągała możliwość przestawienia czegoś, odwrócenia, wyolbrzymienia, lecz właśnie wówczas osiągnęła swoje apogeum. Nic...
W epoce Młodej Polski narodził się nowy wizerunek artysty, który pełni w społeczeństwie bardzo ważną rolę, choć często go nie doceniano. Utworami pokazującymi ową rolę artysty są: "Evviva l'arte" Kazimierza Przerwy-Tetmajera, oraz "Confiteor"...
Periodyzacja. Początek jest trudny do określenia. Tendencje można dostrzec już w oświeceniu. Za początek przyjmuje się datę 1789 r., a koniec 1848 (Wiosna Ludów). Rewolucja we Francji 1789 r. objęła sprawy społeczne, religijne, gospodarcze,...
KULTURA OSWIECENIA W POLSCE ZA CZASÓW STANISŁAWA AUGUSTA PONIATOWSKIEGO 1. Stanisław August Poniatowski - ostatni król Polski, jest oceniany bardzo różnie: od bohatera narodowego do rosyjskiej marionetki. Jednak niewątpliwie przyczynił się do...
Dlaczego opozycja artysta – tłum powstała w chwili narodzin kultury masowej? Wskazując przykłady konkretnych biografii artystów, rozważ, czy dzisiaj, w dobie dominacji kultury masowej ta opozycja nadal istnieje. A jak Ty rozumiesz rolę artysty i...
Głównym kierunkiem charrakteryzujścym epokę średniowieczną był teocentryzm. Uważano, że bóg jest w centrum wszechświata, , ma najwyższą władzę i należy wszystko podporządkować Jemu. Lecz skąd ludzie w całej europie wiedzieli, że tak właśnie mają...
Kultura i historia antyku trwała ponad10wieków.Przed rozwojem i ekspansją kultury gr.rozwijały się inne kultury np.Sumerów(1-wszy poemat epicki”Gildamesz”),Macedończyków(pismo klinowe).Grecy przejęli pismo prasemickie od Fenicjan.Na jego...
Co wiesz o sztuce barokowej i jej współczesnych echach w literaturze, filmie i sztukach plastycznych. MARINIZM - nazwa, nurtu zaczerpnięta od nazwiska Giambattisty Marino, nazywanego "królem poetów XVII stulecia”.Jest to poezja kultury, w...
Znaczenie Sejmu Czteroletniego (Wielkiego) dla kultury i literatury polskiego oświecenia Wiek XVIII, wiek oświecenia był dla Polski czasem trudnym, ale i ważnym. Na ten okres właśnie przypadły 3 rozbiory, ale tez próby ratowania chylącej się ku...
Barok. Podłoże rozwoju literatury barok. 1. Barok (od portugalskiego barocco- perła nieoszlifowana)- nowy prąd w literaturze i sztuce, który w zestawieniu z renesansową harmonią kojarzono początkowo z cywilizacyjnym cofnięciem się, a nawet...
1] Ramy czasowe epoki Periodyzacja epok literackich, jest zawsze sprawą umowną w wypadku Młodej Polski wywołuje wiele sporów. Niektórzy uważają początek epoki rok 1887[ załozenie tygodnika "życie" ]. Inną datę opublikowania tamu wierszy...
Filozofię końca wieku zdominowały trzy koncepcje filozoficzne, które, jak się później okazało, miały ogromny wpływ na sposób myślenia ludzi, literaturę i sztukę a nawet historię. Pierwsza koncepcja filozoficzna to - schopenhaueryzm, czyli...
Oświecenie jest epoką bardzo różnorodną, wyodrębniły się w niej trzy główne prądy - klasycyzm, rokoko i sentymentalizm. Twierdzono, że po mrocznych i mistycznych czasach baroku ludzkość ogarnęła światłość rozumu; dużą role przypisywano logicznemu...
Druga połowa XVIII wieku stanowi w dziejach Polski okres obfitujący w wydarzenia niezwykle dramatyczne. Były to bowiem czasy wielkich przeobrażeń gospodarczych, społecznych, politycznych i kulturalnych, które jednak nie uchroniły kraju przed...
Zacznę od wyjaśnienia pojęć, których poznanie jest niezbędne do zrozumienia twórczości Stanisława Wyspiańskiego, a których definicje będą stanowiły doskonałe wprowadzenie do tematu mojej prezentacji. Opisane przed momentem zagadnienia to...
Nazywany inaczej odrodzeniem (fr. renaissance ‘odrodzenie, odradzanie się’ od renatre ‘odradzać się’ z łc. renasci).Jest to epoka trwająca od przełomu XIV do XVI zapoczątkowana we Włoszech. Głównym źródłem fascynacji renesansu była epoka antyku....
1. Prawa u poctaw - realizacji tych haseł sprowadza się do pracy dla ludzi i nad ludem uważanych za podstawę społeczeństwa 2. Prawa ograniczne - hasło nawiązujące do zdarzeń utylitaryzmu i jego zwolennicy byli traktowani jako społeczeństwo...
Rycerz, święty i kochanek są typowymi bohaterami literatury średniowiecznej; rycerz jest opisany w "chansons de geste", takich jak "Pieśń o Rolandzie" (punkt 1), "O królu Arturze i rycerzach Okrągłego Stołu"; asceta,...
Oświecenie XVIII: Najważniejsi filozofowie epoki to Immanual Kant oraz John Locke(przedstawiciel Empiryzmu-za podstawę wszelkiej wiedzy uznawał doś- wiadczenie).Prekursorem racjonalizmu był Kartezjusz, a oświecenia:ks. Stanisław Konarski,...
WŁOSKIE ODRODZENIE A POLSKI ZŁOTY WIEK Czy włoska kultura doby renesansu miała wpływ na kulture Złotego Wieku w Polsce? Otóż uważam że tak i w niniejszej pracy postaram się przedstawić...
W Polsce za początek romantyzmu uznaje się rok 1822 – datę wydania przez Mickiewicza Ballad i romansów. W historii literatury takie daty są jednak umowne, w tym wypadku podkreślona zostaje ranga debiutanckiego tomiku poety, który stał się znakiem...
Odrodzenie (renesans). Epoka, w dziejach kultury zwana renesansem, rodowodowo związana z Włochami, nosi nie włoskie, lecz francuskie miano renaissance, co oznacza dokładnie odrodzenie. Nazwą tą, jako terminem historyczno-literackim, posłużyli się...
Sytuacja polityczna Polski w drugiej połowie XIX wieku była bardzo ciężka. Praktycznie to państwo nie istniało. Podzielone na trzy części, trzy zabory: pruski, rosyjski i austriacki zostało pozbawione własnej państwowości. W każdym z zaborów...
KIM BYLI SCEPTYCY? - Grupa starożytnych filozofów, zaprzeczająca możliwości poznania prawdy i postulująca powstrzymywanie się od sądów (z greckiego skeptomai oznacza to „być niezdecydowanym”) – prawda bowiem niedostępna jest dla człowieka. -...
- skamandryci * nie mieli wspólnego jednego programu, niechęć do wzniosłości, chwilowe przeżycie wyżej niż filozoficzne refleksje itp., zachwyt nad codziennością, * działali w Warszawie, głównie pochodzenia żydowskiego, najpierw w "Pod...
Mloda polska ? tak zatytulowany był cykl utworow A. Gorskiego publikowanych w 1898 w krakowskim Życiu, nazwa wymyslona i przyjeta przez pisarzy tego okresu. Modernizm poprzez te nazwe artysci manifestowali nowoczesnosc i przelomowosc swej...
Filozofia to najbardziej ogólna, fundamentalna, racjonalna i krytyczna wiedza o wszystkim, co istnieje. W znaczeniu źródłowym filozofia oznacza „umiłowanie mądrości", czyli nieustanne dążenie do wiedzy i poszukiwanie pewności. Początkowo filozofia...
Horacy był zaiste najsławniejszym poetą lirycznym Rzymu. Pisał bardzo różnorodne - pod względem tematu – utwory, takie jak ody, satyry czy listy. To właśnie w nich przekazywał innym ludziom swoją mądrość życiową, swoje poglądy czy swój własny...
Człowiek - "trzcina myśląca" - odzwierciedlenie niepokojów egzystencjalnych epoki baroku w literaturze. W renesansie człowiek postrzegał świat jako uporządkowane dzieło boskie, w którym miał on realizować swoje pragnienia, ambicje....
OŚWIECENIE-w Europie powstało w XVII-XVIII wieku w Polsce powstało w XVIII-1822 roku 1.Światopogląd oświecenia - racjonalizmy(kartezjusz)empiryzm(locke) libertynizm(wolter), deizm ateizm Racjonalizm-łacińska nazwa...
Tales z Miletu (ok. 620 - ok. 540 p.n.e.), filozof, matematyk i astronom grecki, jeden z twórców tzw. szkoły jońskiej. Rozpoczął systematyzowanie wiedzy geometrycznej. Przypisuje mu się wiele twierdzeń (m.in. twierdzenie Talesa, dzięki któremu...