Ssaki są to zwierzęta tworzące najwyżej uorganizowaną gromadę podtypu kręgowców, typu strunowców. Mają duże znaczenie w przyrodzie i w życiu człowieka. Tak na przykład wśród zwierząt domowych odgrywają największą rolę, znacznie...
Znaczenie pierścienic Przede wszystkim bezkręgowce te są pokarmem dla innych zwierząt wodnych przykładem mogą być wieloszczety, jak i ludzi. Organizmy takie nazywamy konsumentami. Niektóre gatunki pierścienic są wykorzystywane jako nawozy np....
Nasiona nasion muszą zostać rozsiane dla zachowania zróżnicowania w przyrodzie. Gdyby każda roślina rozsiewała kwiaty tylko wokół siebie, nie mielibyśmy możliwości obserwowania tak wielu różnych roślin zgromadzonych w jednym skupisku....
Wędrówki ptaków Dobrze znanym nam zjawiskiem są coroczne wędrówki ptaków. Trudno nam pojąć zdolność tych małych istot do tak wielkich wyczynów, jak przekraczanie mórz, pasm górskich, trafianie na tereny zimowisk oraz tak precyzyjne...
Problem badawczy Gęstość występowania receptorów dotyku w skórze. Hipoteza W niektórych miejscach, skóra powinna być bardziej wrażliwa na dotyk, a w innych mniej. Przeprowadzenie doświadczenia Osobę poddaną badaniu, delikatnie...
Stawonogi są dziś największą grupą zwierząt zarówno pod względem liczby gatunków jak i biomasy. Występują praktycznie we wszystkich dostępnych zwierzętom środowiskach- od głębokich mórz po bezwodne pustynie. Nieliczne bywają nawet wewnętrznymi...
Ptaki to gromada czworonożnych kręgowców stałocieplnych o przednich kończynach przekształconych w skrzydła i ciele pokrytym piórami. Mimo że podobnie jak płazy i gady składają one jaja, to równocześnie potrafią je chronić i wysiadują w zbudowanych...
TKANKI ROŚLINNE *TWÓRCZE występuje przede wszystkim na stożkach wzrostu łodygi i korzenia oraz między łykiem a drewnem *STAŁE TKANKA MIĘKISZOWA jednorodna tkanka roślinna, która wypełnia znaczną część organizmów roślin. Zbudowana z...
Do mechanizmów regulujących zachowanie się człowieka należą potrzeby, uczucia oraz motywy. Działania człowieka, prowadzące do osiągnięcia pożądanych celów, reguluje jego osobowość. Cele działalności człowieka wynikają z jego relacji ze...
Tropikalne lasy deszczowe, zwane także lasami równikowymi są jednym z najstarszych i najbogatszych w gatunki środowisk naturalnych naszej planety. Mimo iż zajmują zaledwie sześć procent powierzchni Ziemi, są środowiskiem życia ponad połowy...
WSTEP: Zdrowie- stan prawidłowo funkcjonującego, niedotkniętego chorobą, żywego organizmu Choroba- jedno z podstawowych pojec medycznych , ogólne określenie każdego odstępstwa od stanu określanego jako pełnia zdrowia organizmu. Choroba polega...
Krew jest szczególnym rodzajem tkanki łącznej. Składa się z płynnej substancji między komórkowej nazywanej osoczem. Całkowita obj. Krwi wynosi ok.5,5l. Krew dociera do wszystkich tkanek i narządów organizmu. *Transportuje różne substancje....
1. Związki organiczne wchodzą w skład organizmów żywych np. białka, tłuszcze, cukry. Mają one skomplikowaną budowę, można je spalić, głównym budulcem jest węgiel. 2. Związki nieorganiczne mają prostą budowę, nie ulegają spalaniu, wchodzą w...
Sposób odżywiania się organizmów: samożywne (autotrofy)–wytwarzają pokarm w procesie fotosyntezy i chemosyntezy cudzożywne(heterotrofy) –odżywiają się innymi organizmami -roślinożerne -mięsożerne -wszystkożerne Fotosynteza –...
Mszaki są niewielkimi roślinami lądowymi. Rosną w miejscach zacienionych i wilgotnych. Zbudowane są z chwytników, łodyżki ulistnionej, łodyżki bezlistnej, która kończy się zarodnią, która może być przykryta wieczkiem, w środku znajdują się...
Wilk Wilki występują głównie na północy, wschodzie i południowym wschodzie Polski, ale pojedyncze osobniki spotyka się na całym obszarze kraju. Żyją w stadach przewodzonych przez silną samicę. Polują parami lub całym stadem o zmierzchu. Ich...
Higiena- nauka badająca wpływ czynników środowiska na zdrowie. W praktyce dąży do usuwania z otoczenia czynników ujemnych, a wprowadzania dodatnich, w celu ochrony zdrowia oraz zapewnienia jednostce i społeczeństwu najlepszych warunków rozwoju...
Proces zamiany energii świetlnej na chemiczną wiązań asymilatów dzielimy na dwie wyraźne fazy: 1. Fazę Jasną Przebiega on w gronach chloroplastów i polega na wytwarzaniu siły asymilacyjnej czyli ATP i NADPH2. Fotony światła padając na...
Mchy to rośliny żyjące na lądzie.Mają one bardzo prostą budowę.Wykształciły prymitywne organy:liście,lodyżkę i chwytniki,które utrzymują roślinę w podlożu.Nie są one jednak typowymi korzeniami,bo nie pobierają wody i substancji mineralnych.Tę...
Mięczaki są jedyną z najliczniejszych grup zwierząt, która obejmuje około 130000 gatunków występujących na całym świecie. Wszystkie one są bezkręgowcami nie posiadają kości i zamieszkują zarówno środowiska wodne, jak i lądowe. Wiele z nich...
Rodzaje liści - liścienie - właściwe - łuskowate dolne (np. cebula) - przykwiatowe (np. fiołek alpejski) Rodzaje ulistnienia - skrętoległe (np. wierzba) - naprzeciwległe (np. pokrzywa) - okółkowe (np. skrzyp) Budowa wewnętrzna...
Rozmnażanie jest to wytwarzanie nowych osobników tego samego gatunku przez podział osobnika macierzystego lub przez oddzielenie od niego komórek lub grup komórek. Znamy dwa typy rozmnażania: płciowe i bezpłciowe. Rozmnażanie płciowe...
PAPROTNIKI to gromada, do której zaliczamy 4 klasy: psylofity, widłakowe, skrzypowe i paprocie. Są roślinami lądowymi, należącymi do organowców - mają łodygę, liście i korzenie. W przemianie pokoleń sporofit dominuje nad gametofitem. Wyróżniamy...
Wiek drzew – określa się na podstawie przeliczania słojów (przyrostów rocznych) drewna na pniakach (oraz dodaniu liczby lat niezbędnych do osiągnięcia przez młode drzewko wysokości pniaka) ściętych drzew lub na podstawie średniej liczby okółków...
Modyfikacja liści Liście spichrzowe - magazynują substancje zapasowe, są zazwyczaj mięsiste, grube i bezzieleniowe, np. liście cebuli, rojnika, rozchodnika, agawy. Liście okrywające - ochraniają i okrywają organy roślin; często są...
1. KOŚCI PŁASKIE: - kości czaszki - łopatka - kości sklepienia mózgoczaszki - mostek - kość biodrowa 2. KOŚCI KRÓTKIE: - kości nadgarstka - kości stępu (kość skokowa, łódkowata, piętowa z gruzem piętowym, sześcienna, klinowata) 3....
Fotosynteza-proces syntezy węglowodanów CO2 i wody przy udziale energii świetlnej. CO2+→ cukier + O 6CO2+6H2O→C6H12O6+6O2↑ Etapy: -faza (świetlna) jasna, fotoliza wody-rozkład wody pod wpływem światła na wodór i grupę wodorotlenową H2O→H+OH...
Klimat równikowy stwarza roślinom idealne warunki do rozwoju. Tylko w tej jednej strefie nie ma pór roku. Powietrze jest wilgotne, ponieważ naturalne zbiorniki wodne, bagna i lasy intensywnie parują. Średnie temperatury powietrza wszystkich...
Zewnętrzna budowa ryby - Otwór gębowy - Nozdża - Wąsy - Oko - Łuski grzbietowe - Płetwa grzbietowa - Łuski - Płetwa ogonowa - Linia boczna - Skóra - Odbyt (kloaka) - Płetwa odbytowa - Płetwa brzuszna - Płetwa piersiowa...
Rozmieszczenie liści na łodydze: - skrętoległe - naprzeciwległe - okółkowe Modyfikacje liści: - czepne; groszek - wabiące; poinsecja - pułapkowe; dzbanecznik - ciernie; kaktusy - magazyny wody; litopsy - spichrzowe; cebulaFunkcje...
Lew jest drapieżnikiem, dzięki swemu majestatycznemu wyglądowi budzi lęk. Jego gęsta sierść ubarwiona jest płowo żółto. Ma silne szczęki i cztery potężne łapy. U samców występuje charakterystyczna długa grzywa. Samice pozbawione są grzywy - są...
Wyróżniamy 2 układy rozrodcze : - męski układ rozrodczy - żeński układ rozrodczy Męski układ rozrodczy zbudowany jest z : -jąder -najądrzy -nasieniowodów -gruczołu krokowego -pęcherzyków nasiennych -prącia Funkcje : 1) Jądra - narządy...
Rośliny niesamowicie przystosowały się do rozsiewania swych nasion. Rozsiewają one nasiona bardzo często przy udziale różnych zwierząt, (zwierzęcosiewność) np. rozsiewanie nasion przez nietoperze nazywamy chiropterochorią; przez zwierzęta które...
Czy mamy prawo do klasyfikowania i traktowania wszystkich zwierząt na świecie jak własne, przydomowe psy? Człowiek przystosowywał sobie psa od około 12 tysięcy lat temu. Pies fascynuje człowieka od bardzo dawna. To zwierzę charakteryzuje się...
Od przeszło 4 lat zbieram materiały dotyczące wpływu księżyca na zachowanie psów. Z psami pracuje od 17 lat. Do tej pory obserwacje prowadziłem w Miejskim Schronisku dla Zwierząt w Toruniu, ale to specyficzne warunki, lecz wielka kopalnia...
Powstawanie pierwszorzędowych cech płciowych Komórki prapłciowe, zwane także pierwotnymi komórkami płciowymi, od których pochodzą wszystkie komórki płciowe osobnika dorosłego, pojawiają się w rozwoju zarodkowym bardzo wcześnie, jeszcze przed...
WĘDRÓWKI ŁOSOSI Dojrzałe łososie żyją w morzach, ale ich ikra rozwija się dobrze w wodzie słodkiej – w zimnej, dobrze natlenionej wodzie górskich potoków. Gdy nadejdzie czas tarła, dziesiątki gatunków łososia wyruszają w daleką podróż w górę...
Korzeń dzieli się na kilka odcinków tak zwanych stref, różniących się budową i pełnionymi funkcjami. Przyrost korzenia na długość następuje w strefie zwanej STOŻKIEM WZROSTU. Składa się ona z drobnych komórek, które stale się dzielą. Stożek...
Mitoza to proces podziału jądra komórkowego, w wyniku którego powstają dwie komórki potomne o identycznej liczbie chromosomów jak komórka rodzicielska. Mitoza składa się z czterech faz: profazy, metafazy, anafazy i telofazy. W telofazie...
Gady mezozoiczne Gady kopalne żyły w erze mezozoicznej (obejmowała okres 230-65 milionów lat temu). Mezozoik "erą panowania gadów". Jedną z grup mezozoicznych gadów nazywa się dinozaurami. Gady opanowały różne środowiska: - W wodzie -...
Bezkręgowce to jednostka systematyczna, grupująca zwierzęta wielokomórkowe nie mające szkieletu wewnętrznego w postaci kręgosłupa. Mianem tym tradycyjnie określa się wszystkie zwierzęta "stojące na niższym poziomie ewolucyjnym" od...
Krokodyle występują głównie na półkuli południowej. Obecnie żyją tylko 23 gatunki krokodyli. Wszystkie krokodyle są jajorodne. Samice są bardzo opiekuńcze, a samce bywają kanibalami (zjadają swoje młode). Krokodyle mają wydłużone ciało z krótkimi,...
Fotosynteza - proces syntezy węglowodanów z CO2 i H2O przy udziale energii świetlnej i chlorofilu. Fotosynteza zachodzi w ciałkach zieleni. 6CO2 6H2O energia ----> C6H12O6 6O2 Niezbędne warunki do przebiegu procesy fotosyntezy: ~...
Do tej grupy należy wiele niespokrewnionych gatunków, zamieszkujących różne środowiska, od rzek i linii brzegowych po bagna i torfowiska. Niektóre, np. czapla, mają długie szyje i szczudłowate kończyny, dzięki którym mogą brodzić w wysokiej...
Poniżej przedstawiono poprawioną systematykę zwierząt, uwzględniając aktualne klasyfikacje taksonomiczne. Systematyka ta obejmuje główne grupy zwierząt w Królestwie Zwierząt (Animalia), podzielone na odpowiednie typy (phylum) oraz klasy....
1. Rozmnażanie bezpłciowe Typ rozmnażania organizmów, który nie jest związany z wytwarzaniem gamet. Organizm potomny powstaje z części organizmu rodzicielskiego. W rozmnażaniu bezpłciowym organizm potomny otrzymuje zestaw genów identyczny...
Układ mięśniowy (ok. 600 mięśni – 40-45% masy ciała): - Tkanka mięśniowa poprzecznie prążkowana (buduje mięśnie szkieletowe; skurcz tych mięśni jest Szybki i zależny od naszej woli). - Tkanka mięśniowa głodka (buduje mięśnie gładkie; występują...
Kończyna górna i bark Aparat ruchu człowieka jest podatny na różnego typu wady lub zniekształcenia. Część z nich może być wrodzona, ale zdecydowaną większość powodują: nieprawidłowa postawa podczas wykonywania...