profil

Analiza i interpretacja ballady Bolesława Leśmiana "Żołnierz".

drukuj
satysfakcja 82 % 82 głosów

Treść
Obrazy
Wideo
Komentarze

Bolesław Leśmian to poeta pochodzenia żydowskiego, tworzący w okresie Młodej Polski dwudziestolecia międzywojennego. Związany był z kręgiem ?Chimery? ? czasopisma literacko-artystycznego, w którym publikował swoje teksty wraz z m.in. Janem Kasprowiczem, Zofią Nałkowską i Władysławem Stanisławem Reymontem. Jest autorem baśni prozą oraz słynnych erotyków (m.in. W malinowym chruśniaku) nawiązujących do egzystencjalizmu oraz filozofii Henri Bergsona. Uznany za najbardziej nowatorską, najoryginalniejszą i "najbardziej skrajną" indywidualność twórczą literatury polskiej XX wieku, u której pośmiertnie dopatrywano się poetyckiego geniuszu; za życia zaś określany jako epigon Młodej Polski. Twórca nowego typu ballady. Leśmian jest mistrzem neologizmów artystycznych. Od jego nazwiska pochodzi termin określający specyficzną grupę neologizmów - leśmianizmy.

W balladzie pt. ,,Żołnierz? autor opisuje powrót z wojny kulawego, kuśtykającego wojaka. Uwydatnia wady żołnierza, zwraca szczególną uwagę na jego niepełnosprawność fizyczną, która jest wynikiem wojennej wyprawy. Żołnierz wraca do swoich rodzinnych stron wiosną. Nie bez powodu Leśmian wykorzystał tę porę roku. Rysuje się tu wyraźny kontrast: podczas gdy wszystko budzi się do życia, pojawia się okaleczony, umierający od ran, niedołężny wojak. Widać nagromadzenie oksymoronów, np. ,,smutku wesołek?. Obserwujemy żołnierza, który jest przez swą niedolę odrzucony przez ludzi wcześniej mu bliskich. Konfrontacja z dawnym życiem, starymi znajomymi jest dla niego bardzo bolesna. Jest wyśmiany, ludzie izolują się od niego, staje się dla nich kimś obcym przez swoją niepełnosprawność. Czuje się niepotrzebny, zbędny. Leśmian użył tu formy prześmiewczej, rymy parzyste, użycie niezliczonej ilości neologizmów, wykrzyknień, potocyzmów, zdrobnień oraz wszechobecna ironia nadają balladzie dynamizmu, a zarazem są kontrastem dla opisanego w niej dramatu człowieka. Spotkanie z ukochaną przekreśla szanse żołnierza na odnalezienie wytchnienia, spokoju i zrozumienia wśród bliskich. Zostaje wyrzucony, słysząc same niepochlebne słowa. Nie załamuję się jednak, wyrusza, kulejąc, w dalszą drogę.

Napotyka na stojącą przy drodze drewnianą figurę Chrystusa. Zwraca się do Niego jak do towarzysza swej niedoli, jednoczy się z nim w cierpieniu. Wie, że Chrystus także przeżywał takie katusze, jak on sam. Został zdradzony przez bliską Jego sercu osobę, odrzucony przez ludzi, skazany na męczeńską śmierć przez ludzi, dla których poświęcił życie. Żołnierz spogląda na figurę, widzi, jak komicznie jest wyciosana z drewna. Zrobiona jest niedbale i niedokładnie, tak, że gdyby ożyła okazałoby się, że jest kaleka. W końcu wojak proponuje Chrystusowi, by ten stał się towarzyszem jego wędrówki. Ku zaskoczeniu żołnierza figura ożywa i przemawia głosem Chrystusa, który opowiada o swym cierpieniu i niepełnosprawności, solidaryzuje się z żołnierzem. Podkreśla, iż oboje zostali pokrzywdzeni przez ludzi. W końcu przystaje na daną mu propozycje i wraz z wojakiem ruszają w drogę, którą można rozumieć jako drogę ku śmierci. Widać zmieniający się krajobraz, nastaje ciemność. Leśmian używa charakterystyczne dla jego twórczości neologizmy (,,bezlesie?, ,,bezkrzewie?) i tautologię (,,kuleją byle jak w świat nie byle jaki?). Światem ,,nie byle jakim? okazuje się być niebo, do którego ,,dwa boże kulawce? wreszcie docierają, lub, jak to określił Leśmian, doskakują. Można wnioskować, iż żołnierz umarł stojąc przy świętej figurce. Jednak do końca wierzył, iż odbywa wędrówkę z Chrustusem, kulejącym Bogiem. Widać tu paradoks ? wszechmogący Bóg jest nagle kulawy, ma ludzkie ubytki i problemy. Mamy tu więc do czynienia z antropomorfizmem.

Ballada jest trzynastozgłoskowcem, występują rymy parzyste, składa się ona z trzydziestu strof, po dwa wersy każda. Leśmian zastosował pytania retoryczne, archaizmy, tautologię, wykrzyknienia, potocyzmy, zdrobnienia, apostrofy, anafory, oraz niemalże nieodłączne w jego twórczości neologizmy. Utwór ma charakter ironiczny, jest zarazem pokrzepiający, śmierć głównego bohatera jest ukazana w formie przenośni. Podmiot liryczny jest wszechwiedzący, nie ujawnia się w utworze. Pojawiają się tu również wypowiedzi żołnierza, Chrystusa oraz bliskich i rodziny wojaka.

Utwór, mimo iż jest opisem niedoli niepełnosprawnego żołnierza, ukazuje jego samotność i cierpienie, ma wymowę optymistyczną, wnosi pogodę ducha i wiarę w człowieka. Mimo niepowodzeń żołnierz nie poddaje się, tylko szuka oparcia w kimś, kto w jego niedoli zrozumie go najlepiej: w cierpiącym Chrystusie. Jego wiara i ufność zostają wynagrodzone.


Przydatna praca? Tak Nie
Komentarze (3) Brak komentarzy
1.1.2012 (18:37)

17.10.2011 (02:00) , e tam, zawistność zawistnością, ale uwagi Twojego przedmówcy mi pomogły :). Dzięki i tym niedoskonałym, choć dobrej woli, i tym zawistnym wiedzącym lepiej :)

17.10.2011 (02:00)

ahhh, ta zawistność, trzeba dojebać komuś.. no trzeba co nie?
...

13.1.2011 (19:48)

nie ma tu nic o grotesce którą zastosował tu autor, poprzez łączenie tragizmu(kulawy żołnierz) z komizmem(sposób w jaki został ten żołnierz pokazany-kuśtykający, podskakujący) albo w sposób pokazywania brzydoty i ułomności osoby boskiej(Chrystusa); nie ma tu też nic o typowych dla ballady motywach ludowych i fantastycznych, narratorze(jest to człowiek prosty- gawędziarz wiejski) czy o budowie wiersza typowej dla poezji wiejskiej(chodzi tu o dwuwersowych strowach zwanymi dystychami); tak więc praca ta z pewnością nie jest na poziomie liceum a przydatna może być w podstawówce

Teksty kultury


Zadania z Języka polskiego
magdalenaaa1234560 rozwiązanych zadań
Język polski 10 pkt 59 minut temu

Napisz dalszy ciąg pamiętnika narkomanki ( dalsze losy bohaterki) w formie pamiętnika pomocy

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 8 rozwiązań 0 z 2
Rozwiązuj

magdalenaaa1234560 rozwiązanych zadań
Język polski 10 pkt 1 godzinę 3 minuty temu

Napisz dalszy ciag pamietnika narkomanki (dalsze l

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 8 rozwiązań 0 z 2
Rozwiązuj

kalolek0 rozwiązanych zadań
Język polski 10 pkt wczoraj o 21:32

Czy postęp służy ludzkość?  Rozwiąż problem i uzasadnij swoją wypowiedź,analizując podany fragment powieści Bolesławca Prusa.odwołaj się...

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 8 rozwiązań 0 z 2
Rozwiązuj

monika1162421 rozwiązane zadanie
Język polski 10 pkt wczoraj o 19:42

Kochani potrzebuję pytania i wyzwania na  podstawie baśni waligóra i Wyrwidąb

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 8 rozwiązań 0 z 2
Rozwiązuj

ambrooo_0 rozwiązanych zadań
Język polski 10 pkt wczoraj o 19:11

Czy należy kultywować wartości narodowe? Uzasadnij swoje stanowisko posługując się znajomością "Wesela" i dwóch innych tekstów kultury....

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 8 rozwiązań 0 z 2
Rozwiązuj

Masz problem z zadaniem?

Tu znajdziesz pomoc!
Wyjaśnimy Ci krok po kroku jak
rozwiązać zadanie.

Zadaj pytanie Zaloguj się lub załóż konto

Serwis stosuje pliki cookies w celu świadczenia usług. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w urządzeniu końcowym. Możesz dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w Serwis stosuje pliki cookies w celu świadczenia usług. Więcej szczegółów w polityce prywatności.