profil

"Lament świętokrzyski" kontra "Bogurodzica" - porównanie.

drukuj
satysfakcja 80 % 40 głosów

Treść
Obrazy
Wideo
Komentarze

Obydwa porównywane teksty ? zarówno ?Lament świętokrzyski? znany również jako ?Posłuchajcie bracia miła...? nazwany tak od słów rozpoczynających pierwszą zwrotkę, jak i ?Bogurodzica? są wytworami tej samej epoki ? średniowiecza ? epoki ascezy, umartwiania duszy i ciała pokutą, a przede wszystkim teocentryzmu. Większość dzieł, powstających w okresie między V a XV wiekiem pozostało anonimowymi. Pisane były bowiem ku chwale bożej ,a nie ludzkiej, przyziemnej sławie. Nie znamy więc również autorów omawianych utworów. ?Bogurodzica? jest jednak bez wątpienia najstarszym tekstem literackim napisanym w języku polskim. Pierwotnie jej autorstwo przypisywano św. Wojciechowi, jednak teoria ta obalona została poprzez współcześnie funkcjonujący pogląd, iż pochodzi ona z połowy XIII ?Lament świętokrzyski? narodził się dopiero dwa wieki później . Jednak nie tylko chronologia dzieli te dwa dzieła. Spełniały one również zupełnie różne role.

?Bogurodzica? była pieśnią o charakterze modlitewnym. Na początku swojego istnienia pełniła ona funkcję hymnu narodowego. Kronikarz Jan Długosz wyraził się o niej jako o ?pieśni ojczystej? naszego narodu. Według wielu przekazów śpiewana była ona przez kwiat polskiego rycerstwa przed wielka bitwą pod Grunwaldem, ku pokrzepieniu serc i zdobyciu przychylności boskiej. Była również obecna podczas koronacji Władysława Warneńczyka. Natomiast ?Lament świętokrzyski? zgodnie z przypuszczeniami historyków literatury jest jedynym ocalałym fragmentem obszernego misterium wielkanocnego. Osobno można uznać go za plankt. Pod pojęciem tym rozumiemy utwór poetycki, który wyraża ból i rozpacz po śmierci bliskiej osoby, w którym cierpiący żali się na swój los i nawołuje do wspólnoty w smutku. Bez wątpienia jednak centralną postacią obydwóch tekstów, oprócz wszechobecnego w epoce Boga, jest Matka Boska, która odgrywała od zawsze szczególną rolę dla narodu polskiego. Stąd tak znaczącą część naszej średniowiecznej poezji stanowiła o charakterze maryjnym.

Jednak tym co najbardziej dzieli ?Bogurodzice? i ?Posłuchajcie bracia miła...? jest sposób przedstawienia Matki Boskiej.

?Bogurodzica? oparta jest na popularnej w średniowieczu idei pośrednictwa. Możemy kojarzyć ją z występującym w malarskim stylu romańskim motywem Deesis. Często do czynienia mamy z charakterystycznymi kompozycyjnie tryptykami, przedstawiającymi Jana Chrzciciela i Marię umiejscowionych po lewicy i prawicy siedzącego na tronie Jezusa Chrystusa, którzy pośredniczą między nim a wiernymi, przekazując mu ich modlitwy. Z analogiczną sytuacją spotykamy się w literackiej, dla odmiany, Bogurodzicy. Matka Boska jest wyraźną adresatką ludkich próśb, na co wskazuje apostrofa ?Bogurodzica dziewica(...)? na samym początku pierwszego wersu. Jednak zagłębiając się w treść utworu orientujemy się, iż jest ona jedynie pośrednią adresatką.

Przydatna praca? Tak Nie
Komentarze (5) Brak komentarzy
29.1.2009 (21:29)

Praca ok.

25.1.2009 (19:03)

Ten tekst uratował mi życie;) Jest świetny, oczywiście na 6.

14.1.2009 (18:19)

Swietny tekst;] :)

Gramatyka i formy wypowiedzi