profil

Strój szlachcica polskiego.

drukuj
satysfakcja 72 % 465 głosów

Treść
Obrazy
Wideo
Komentarze

Podstawowe elementy stroju szlacheckiego to żupan, hajdawery i buty. Jest to ubiór najpowszechniejszy w domu i w podróży, a i w wytwornym towarzystwie nie wstyd się w nim pokazać.

Żupan przypomina sutannę - to długa suknia z rękawami, od kołnierza do pasa zapinana na guzy i pętelki, od pasa w dół rozcięta luźno; rozcięta również po bokach. Szyto je z płótna i sukna, ale też z jedwabiu, atłasu, aksamitu czy złotogłowiu. Cienkie i przewiewne na lato, grubo watowane na zimę. Ozdobne i kosztowne bywały guziki, zwane guzami. Dla ozdoby naszywano często na piersi pasmanteryjne listwy.

Hajdawery to szerokie, zwykle sukienne spodnie ściągane w pasie sznurkiem. Nogawki wpuszczano w cholewy butów. Na spodnie szlachta nie zwracała większej uwagi, bo też spod żupana i wysokich butów nie były zbyt widoczne.

Buty szlacheckie, skórzane, przypominały dzisiejsze kozaki. Miały wysokie cholewy i obcas lub podkówkę. Ubożsi nosili czarne obuwie, zamożnych stać było na czerwone lub żółte. Jeźdźcy przypinali do butów ostrogi.

Od połowy XVII w powszechnym użyciu był kontusz, wierzchni strój paradny. Krój miał podobny do żupana - góra zapinana na guzy, zwężenie w talii, dołem luźno puszczone poły. Cechą charakterystyczną kontusza są rozcięte wzdłuż rękawy, spod których ukazywały się rękawy żupana.

Rękawy kontuszowe można nosić zapięte albo zwisające luźno.

Podczas chłodów ubierano delię, czyli obszerną pelerynę z wielkim futrzanym kołnierzem. Delie bywały grubo podbijane futrem, ale zdarzały się też lżejsze (z rękawami i bez).

Dla ochrony przed mrozem noszono też ferezje i szuby, ubiory podobne do delii, lecz bez tak wielkiego kołnierza. Uboga szlachta zadowalała się kożuchami.

Uzupełnieniem stroju był pas, czapka oraz szabla. Jako bielizna służyły gacie i koszula, zamiast skarpet owijano stopy onucami lub wkładano pończochy.

Pas w XVI i XVII wieku był zwykle wąski, mocny i funkcjonalny. Wykonywano pasy ze skóry, plecionego sznurka/rzemienia bądź metalowych blaszek lub ogniwek. Bywały też miękkie, ozdobne pasy z sukna czy jedwabiu, nakładane na zwykły, skórzany pasek od szabli.

Czapka była obowiązkowym elementem stroju wyjściowego. Nawet do uczty siadano z nakrytymi głowami. Najpopularniejsze były kołpaki z wysokim futrzanym otokiem oraz okrągłe węgierskie magierki. Jako ozdoby służyły ptasie pióra, przypinane kosztownymi agrafami.

Według zwyczaju bielizna nie wystawała spod ubrania, więc szyto gacie i koszule ze zwykłego płótna, prostym krojem, bez koronek i innych ozdób. Stopy owijano onucami, czyli kawałkami płótna. Rzadziej wkładano pończochy - długie skarpety z wełny lub jedwabiu. Bielizna damska to płócienne giezło, czyli długa koszula, podobna do dzisiejszej halki. Majtek damskich nie było.

Proszę o nie używanie pracy w CXXV LO w Warszawie.


Przydatna praca? Tak Nie
Komentarze (13) Brak komentarzy
15.11.2011 (15:08)

wcale mi sie nie przydała,a po za tym jak dla mnie było za długo,więc sorry :(

9.11.2011 (20:24)

~ Dzięki, na historię się bardzo przydała. :*

8.5.2011 (19:38)

Super praca dostałem 6 thx ziomek :)

9.4.2011 (15:39)

spoko praca dostałem 6
:):):):)

10.1.2011 (17:47)

super thx za prace :**

Epoka
Teksty kultury


Zadania z Języka polskiego
Kyliee0 rozwiązanych zadań
Język polski 10 pkt przed chwilą

Obejrzyj mapę przedstawiającą królestwo Narnii zapoznaj się z legendą i wypisz nazwy miejsc związane ze światem przedstawionym w powieści....

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 8
Rozwiązuj

adi000 rozwiązanych zadań
Język polski 10 pkt 23 minuty temu

Wypisz z wiersza(Mowa ptaków Julian Tuwim): a. wyrazy dźwiękonaśladowcze; b. Wszystkie wyrazy i ich połączenia naśladujące: - dźwięki wydawane...

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 8
Rozwiązuj

misiekO_o0 rozwiązanych zadań
Język polski 10 pkt 1 godzinę 25 minut temu

Wyjaśnij co to jest cisza

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 8
Rozwiązuj

kudlatty0 rozwiązanych zadań
Język polski 10 pkt Dzisiaj 10:40

Czy Tristan może być nazwany wzorem średniowiecznego rycerza ? - wypracowanie  Ps. Nie za długie nie za krótkie proszę pomóżcie tylko nie...

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 8
Rozwiązuj

mlody99999930 rozwiązanych zadań
Język polski 10 pkt Dzisiaj 10:28

Co o treści dramatu S. Wyspainskiego mowia skrzydlate slowa. Pilnie potrzebuje to na godz 12 na ustne zaliczenie. Najlepiej krotko zwiezle i na...

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 8
Rozwiązuj

Masz problem z zadaniem?

Tu znajdziesz pomoc!
Wyjaśnimy Ci krok po kroku jak
rozwiązać zadanie.

Zadaj pytanie Zaloguj się lub załóż konto

Serwis stosuje pliki cookies w celu świadczenia usług. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w urządzeniu końcowym. Możesz dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w Serwis stosuje pliki cookies w celu świadczenia usług. Więcej szczegółów w polityce prywatności.