profil

satysfakcja 75 % 27 głosów

Renesans

drukuj
Treść
Obrazy
Wideo
Opinie

„Człowiekiem jestem i nic, co ludzkie nie jest mi obce”- pod takim hasłem rozwijał się w Europie nowy prąd umysłowy i estetyczny, zapowiadający zmierzch trwającego już prawie tysiąc lat średniowiecza. Humanizm pojawił się pod koniec XIV wieku we Włoszech. Głosił pochwałę twórczych możliwości człowieka, które, zdaniem jego zwolenników, objawiły się przede wszystkim w starożytnym Rzymie. Przekonując o konieczności odrodzenia ideałów życia i sztuki antycznej, wysunęli oni hasło powrotu do źródeł, tzn. studiowania dzieł starożytnych (m.in. Wergiliusza, Horacego i Cycerona) w oryginale. W tym celu zaczęli używać zapomnianej już łaciny klasycznej. Okres oddzielający czasy współczesne – erę nowożytną – od starożytności nazwali średniowieczem.

Początek nowej epoki wyznaczyły trzy ważne wydarzenia: wynalazek druku (w 1455r. Gutenberg wydał Biblię), odkrycie Ameryki przez Krzysztofa Kolumba (1492) oraz początek reformacji (wystąpienie Marcina Lutra – 1517). Dla rozwoju nauki i kultury największe znaczenie miało wynalezienie druku, które znacznie usprawniło wymianę myśli i poglądów. Nic więc dziwnego, że czasy nowożytne nazywa się erą Gutenberga.

Dzięki drukowi szybko rozprzestrzeniał się najważniejszy obok humanizmu prąd epoki – reformacja. Jej wpływy ogarnęły w XVI wieku wszystkie kraje północnej europy. Reformacja zakłóciła harmonijną, optymistyczną wizję świata, propagowaną przez humanistów – zaciekłe spory religijne zamieniły się w wyniszczające Europę wojny. W Polsce, słynącej wówczas jako „państwo bez stosów”, idee reformacji szerzyły się bardzo szybko. W połowie XVI wieku co piąty szlachcic był innowiercą, tzn. wyznawcą któregoś z licznych, niezależnych od papieża Kościołów protestanckich.

Humanizm, podkreślając prawo jednostki do wszechstronnego rozwoju, zrodził indywidualizm – przekonanie o własnej wartości. Renesansowi artyści nie chcieli być pokorni i anonimowi jak ich średniowieczni poprzednicy. Nawet jeśli pochodzili z niższych warstw społecznych, mogli liczyć na szacunek i uznanie ze strony bogatych opiekunów (mecenasów).

W Polsce pod koniec XV wieku wybitnymi mecenasami byli biskupi, którzy na swoich dworach gościli humanistów włoskich i niemieckich. Wkrótce pojawiła się niewielka, elitarna grupa polskich poetów, piszących doskonałą, klasyczną łaciną. Jeden z nich, Klemens Janicki, syn ubogiego chłopa, został udekorowany przez papieża wieńcem laurowym. Takie wyróżnienie, wzorowane na obyczajach rzymskich, miało wówczas rangę porównywalną z Nagrodą Nobla.

Rozkwit polskiej literatury renesansowej miał swój początek w wędrówkach studentów szukających wiedzy i doświadczeń w ośrodkach naukowej ówczesnej Europy. Polacy kształcili się głównie na uniwersytetach włoskich (Padwa, Bolonia), skąd przywozili zarówno wysokie tytuły naukowe, jak i znajomość poetów starożytnych oraz wiedzę o nowych prądach literackich.

Pod koniec XV w. Akademia Krakowska słynęła z wybitnego poziomu nauk ścisłych: matematyki i astronomii, których rozwój cechowała śmiałość wyobraźni twórców oraz odwaga w głoszeniu niepopularnych poglądów. Najwybitniejszym chyba astronomem, znawcą ekonomii i medycyny był Mikołaj Kopernik. W swym dziele z 1543r. „O obrotach sfer niebieskich” zakwestionował odwieczny pogląd, że Słońce obraca się wokół Ziemi.

Ta rewolucyjna teoria zmieniła nie tylko naukowy obraz kosmosu, ale również wyobrażenia o miejscu i roli człowieka we wszechświecie. Początkowo zwalczali ją głównie protestanci jako niezgodną z Pismem Świętym, a dopiero w 1616r. – na fali kontrreformacji – dzieło Kopernika znalazło się w spisie ksiąg zakazanych przez Kościół katolicki.

Sztuka renesansu, oparta na wzorach włoskich, zaczęła się w Polsce przyjmować na początku XVI wieku, a jej wpływ utrzymał się aż do połowy następnego stulecia. Odzwierciedlała ona idee epoki. Dobrze wyważone proporcje, czytelna konstrukcja i umiar w stosowaniu zdobień dawały wrażenie ładu i spokoju. Gorącym zwolennikiem nowego stylu stał się królewicz Zygmunt I, który sztukę odrodzenia przeszczepiał do Polski z Węgier, a od roku 1506, już jako król Polski, popierał ją i finansował. Kraków stał się wówczas ośrodkiem sztuki renesansowej promieniującym na całą Europę Środkową.

Nic jednak nie trwa wiecznie. Tak, jak przeminęły czasy średniowiecza, aby jego miejsce zajął renesans, tak teraz wraz z rozwojem myśli społecznych zaczęły pojawiać się nowe poglądy tworzące nową epokę. Odrodzenie musiało zniknąć, aby nadszedł nowy inny prąd myśli nazwany później barokiem.

Joanna Szczepańska


Autor Asia
Przydatna praca? Tak Nie
Wersja ściąga: renesans.doc
Komentarze (2) Brak komentarzy zobacz wszystkie
27.7.2006 (14:17)

@patka11999911 otóż... bardzo fajny styl opisu, wszystko na temat. o to chodziło!

27.7.2006 (14:12)

@gosiakowa początek bardzo ciekawy...:)

Teksty kultury


Zadania z Języka polskiego
Nieaktywny
Język polski 10 pkt 53 minuty temu

Ile może przeżyć bojownik w kuli 

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 8 rozwiązań 0 z 2
Rozwiązuj

Nieaktywny
Język polski 12 pkt 1 godzinę 3 minuty temu

napsz lis .

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 9 rozwiązań 0 z 2
Rozwiązuj

Nieaktywny
Język polski 10 pkt 1 godzinę 24 minuty temu

Napisz list do kolegi, w którym zaprezentujesz swoje refleksje, nt. uniwersalnych wartości twórczości Ignacego Krasickiego.

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 8 rozwiązań 0 z 2
Rozwiązuj

Nieaktywny
Język polski 10 pkt 2 godziny 57 minut temu

Co Staś z "w pustyni i w puszczy " napisał na górze Lindego???

Rozwiązań 1 z 2
punktów za rozwiązanie do 8 rozwiązań 1 z 2
Rozwiązuj

Nieaktywny
Język polski 10 pkt Dzisiaj 16:01

Człowiek wobec zagadki swojego losu. Zinterpretuj fragment Króla Edypa Sofoklesa, wykorzystując kontekst całego utworu. Sofokles Król Edyp...

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 8 rozwiązań 0 z 2
Rozwiązuj

Masz problem z zadaniem?

Tu znajdziesz pomoc!
Wyjaśnimy Ci krok po kroku jak
rozwiązać zadanie.

Zaloguj się lub załóż konto

Serwis stosuje pliki cookies w celu świadczenia usług. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w urządzeniu końcowym. Możesz dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w Serwis stosuje pliki cookies w celu świadczenia usług. Więcej szczegółów w polityce prywatności.