profil

Dwudziestolecie

drukuj
satysfakcja 65 % 45 głosów

Treść
Obrazy
Wideo
Opinie

1. Czas trwania

Dwudziestolecie międzywojenne to okres między pierwszą a drugą wojną światową -
jeden z najkrótszych okresów literackich w dziejach literatury.
Początek przypada na rok 1918- zakończyła się pierwsza wojna światowa, Polska odzyskała niepodległość, a koniec na rok 1939- wybuchła druga wojna światowa.

2. Ważne wydarzenia historyczne

-11 października 1918- koniec pierwszej wojny światowej (polska niepodległe państwo)
- Rewolucja –socjalizm- kult miasta, masy, człowieka robotnika, ludzie do władzy.
-1918- POLSKA- „wojna o wiosnę”- skandal literacki. Tuwim napisał wiersz, który uraził delikatne uczucia, opisał wiosnę nie jako zielona i rozkwitającą, lecz jako brutalna i wulgarną.
-1922- Powstanie Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich
- „Marsz na Rzym” Mussoliniego- zamach stanu-dyktatura partii faszystowskiej we
Włoszech
-1929-33- wielki kryzys gospodarczy w Stanach Zjednoczonych i Europie
-1933- Hitler kanclerzem Rzeszy (nazizm doktryna panującą w Niemczech)
-1938- Anschluss Austrii (włączenie do Niemiec)
-1938-39- zabór Czechosłowacji przez Niemcy
-1939- agresja Niemiec na Polskę

3. Nowe tendencje w poezji

EKSPRESJONIZM-posługiwanie się emocjami i uczuciami (Kasprowicz). Utwory dynamiczne użycie wykrzykników, wielokropków, styl mówiony, nagromadzenie czasowników, jak i chaotyczność, częste znaki zapytania, gromadzenie symboli.

NEOKLASYCYZM- oparty na czystej poezji, pełno aluzji filozoficznych, formą nawiązuje do klasycznych wzorców. (Paul Galery- Francuz, Thomas Eliot- Anglik).

AWANGARDA POETYCKA- (Guillaume Apollinaire- francuz) “nowa poezja” ma być aktem twórczym i powołać do istnienia nowy świat, stwarza rzeczy nieistniejące, dlatego poecie przysługuje wolność twórcza. Stałe eksperymenty, odwaga, szokowanie nowością, prowokowanie, poświęcanie wszystkiego dla osiągnięcia celu, działanie na podstawie programów i manifestów.

DADAIZM-(Tristan Tzara) wyraża bunt przeciw światu i systemowi. Poematy „dada” miały się składać z przypadkowo złożonych sylab lub słów. Wolność tworzenia, bezładna kompozycja, bełkot stylistyczny, obojętność, wolność, czarny humor, kolaż, nie liczy się treść tylko brzmienie, fascynacja anarchia i nihilizm.
„Wrzućmy słowa do kapelusza wciągnijmy i mamy poemat „dada”

NADREALIZM- (Andre Breton, Paul Eluard, Luis Aragon) luźne skojarzenia, ujawniające psychikę bez logiki. Potok obrazów, gra skojarzeń, wyobraźnia. Pisanie automatyczne bez zastanowienia. Utwory na pograniczu jawy i snu, nie wiadomo gdzie leży granica.

FUTURYZM- (Stern, Bruno Jasiński) odrzuca przeszłość, a głosi przyszłość. Temat główny: miasto, technika, szybkość, nowoczesność. Hasło: „Ryczący automobil, jest piękniejszy niż NIKE z Samotraki” Bunt przeciw tradycji, odrzucenie ortografii i interpunkcji, nowy język, kult wojny i przemocy, Fascynacja materią i przyrodą, liczy się oryginalność, tworzenie nowych słów, najważniejszy był rzeczownik i czasownik w bezokoliczniku, stawiano na intuicję a nie rozum, teksty miały być pozbawione logiki, oparte na skojarzeniach ulubiona była Onomatopeja. Przedstawiciele byli: silni, masowi, dynamiczni, oryginalni, wyjątkowi, sztuka miała być masowa: „Sztuka musi być ludzka, artyści na ulicę!”. Im dziwniejsza forma tym lepsza.


Powieść strumienia światłości- tok narracji prowadzony wg skojarzeń, wewnętrznego monologu nieuporządkowanych myśli.

Symultanizm w prozie- chwyt równoczesnego przedstawienia akcji w wielu miejscach (równoczesność wątków)- DOS Passos, Joyce

Powieść- parabola (Kafka)

Introspekcja- „wgląd do wewnątrz”. Analiza stanów psychicznych, wnętrza postaci i jej przemyśleń.

Behawioryści- odrzucają Introspekcję, skupiają się na obserwacji i opisie zachowań zewnętrznych.

Liryzm wizualny- dążenie by utwór wyraził stronę wizualną układem graficznym (wiersze-fontanny, wiersze-automobile), układając wersy w przedziwne rysunki.

GRUPY POETYCKIE:

-Skamnder- postulat bezprogramowości, ideał młodości, siła twórcza i przyjaźń ma zastąpić manifesty programowe, odrzucenie patosu i wielkich tematów narodowych, mit twórcy- mesjasza i kult talentu, w poezji dominują tematy: wiosna, miłość, radość życia. (J. Tuwim, Antoni Słowiński, Jan Lechom, Jarosław Iwaszkiewicz, Kazimierz wierzyński)

-Futuryści (Antol Stern, Aleksander Wat- Warszawa) Klub Futurystów katarynka (Tytus Czyżewski, Bruno Jasielski, Stanisław Młodożeniec- Kraków) FUTURYZM

-Awangarda Krakowska- sztukę należy dostosować do cywilizacji, gł. Tematy to: Miasto, Masa, Maszyna (3xM). Kompozycja ma dążyć do skrótowości, pisanie hasłami, metafora stała się nadrzędna. (Tadeusz Peiper, Julian Przyboś, Jan Brzękowski, Jalu Kurek)

-Druga Awangarda- przejmują założenia Awangardy Krakowskiej, ale uznają w poezji: Piękno pejzażu, temat wiejski uznany na zasadzie marzeń lub skojarzeń, snu, krytykują poetykę Skamandra)

-Kwadryga- wizja sztuki upowszechnionej, główny temat: krytyka rzeczywistości, niesprawiedliwości społecznej, prostota poezji. (Stanisław Dobrowolski, Władysław Sebyła, Lucjan Szenwald, Konstanty Ideofons- Gałczyński)

-Żagary- Głoszą katastrofizm- w przekonaniu o końcu świata i kryzysie istniejącego świata, w poezji przedstawiają świat symbolicznie i wizyjnie.

4. Nowe tendencje w sztuce

Abstrakcjonizm- całkowite odejście od naśladowania rzeczywistości. Plamy, figury, absolutnie nie przystają do prawdziwych rzeczy i kształtów.

Kubizm-„kubus”=kostka, kierunek abstrakcjonizmu. Artyści przedstawiają świat, kształty, ludzi za pomocą figur geometrycznych, jakby ujmowali istotę przedstawionej rzeczy w innych formach, zgodnie z własną wyobraźnią. (Picasso- Francuz- „panny z Awinionu)

Ekspresjonizm- wolna sztuka, wyrażanie uczyć, kreacyjność, siła wyrazu, intuicjonizm. (Munch- „Krzyk”)

Kolaż- połączenie różnych technik, wszystko może być sztuką.

Surrealizm/ Nadrealizm- pokazuje na płótnie czy w dziele literackim obrazy z podświadomości człowieka np., snu, wizji. (Salwador Dali)

5. Przedstawiciele

FILOZOFOWIE:

-Zygmunt Freud- (freudyzm) – psychiatra, stworzył teorię psychologiczną. Podzielił psychikę człowieka na warstwy: Ego- świadomość, ID- popędy instynktowne, podświadomość, Superego- nieświadomość kultura i otoczenie, w której nas wychowano.

-Jung- uczeń Freuda, wprowadził pojęcie archetypów, które wywodzą się z literatury i sztuki.

POECI:

-Kazimierz Wierzyński- „Wiosna i wino”, „Wróble na dachu”, „Laur olimpijski”, „Wolność tragiczna”, „Czarny polonez”
- Władysław Broniewski- „Troska i pieśń”
-Pawlikowska- Jasnorzewska- „Różowa magia”, „Pocałunki”, „Wachlarz”, „Dancing”, „Balet powojów”
-Czesław Miłosz

-Bolesław Leśmian- „Sad rozstajny”, „Łąka”, „Napój ciernisty”, „Dziejba leśna”- oryginalny poeta, indywidualista, operował neologizmami i eksponował szczegół, wprowadzał ludowe, baśniowe i fantastyczne motywy do poezji. Uważał, że kalectwo i ułomność są wartościami, które odróżniają człowieka od Boga i mówią o jego człowieczeństwie. Mieszkał na prowincji, cierpiał, ale stawiał czoło przeciwnościom. Był prawnikiem. Pod koniec życia popadł długi, gdyż oszukał go wspólnik.

-Leopold Staff
-Iłłakowiczówna
-Józef Czechowicz- „Wiosna Lechom wino”, „Wróble na dachu”, „Ballada Lechom tamtej strony”, „Lechom błyskawicy”, „Nuta człowieka”
-Jan Lechoń- „karmazynowy telefon”, „Srebrne i czarne”

-Julian Przyboś- „Śruby”, „Sponad”, „W głąb las”, „Równanie serca”- Poeta AWANGARDY KRAKOWSKIEJ, tworzył długo po wojnie. Był indywidualistą, Przywal wiele metafor, potrafił wiele znaczeń umieścić w jednym wersie, był za czystym językiem, Operował elipsą- opuszczanie ogniw zdaniu. Potrafił dynamizować- poruszać, ożywiać, początkowo interesował się miastem, miłością i maszyną, ruchem, geometrią, potem wrócił do tematów tradycyjnych, które pojmował na swój sposób.

-Julian Tuwim- „Czychanie na Boga”, „Sokrates tańczy”, „kwiaty polskie”, „Biblia cygańska”- Poeta kawiarń i kabaretów, utalentowany, urzędował w Skamandrycie był bardzo popularny. Był żydem, czasami mu to wypominano. Założył kabaret literacki PIKADOR, Krytykowal w swych wierszach młodą Polskę. Wtdał wiersze dla dzieci.

PROZA:

-Stefan Żeromski-„Przedwiośnie”- Młodopolski poeta, który został szanowany w dwudziestoleciu, kreował bohaterów silnych, którzy staja się wzorami, typami. Dorabiał korepetycjami, głodował, studiował weterynarię. Sławę osiągnął dopiero po napisaniu „Ludzi bezdomnych”. Brał udział w działaniach niepodległościowych, wstąpił do Legionów Piłsudskiego i brał udział w wojnie polsko- bolszewickiej, swoje przeżycia umieścił w „Przedwiośniu”. Stawiane jednoznacznie poglądy budziły kontrowersje, jego ostry język poruszał. Rozstał się z żoną dla młodszej kobiety, przeszedł więc na kalwinizm, by móc się powtórnie ożenić.

-Maria Dąbrowska- „Noce i dnie”-dobrze wykształcona. Pochodziła ze zubożałej rodziny, swoje przeżycia (dotyczące powstania) umieściła w książce „Noce i dnie”. Tworzyła prozę młodzieżową, wiejską, spółdzielczą. Dużo romansowała. Prowadziła dziennik, w którym zapisywała wszystkie ważne dla niej i dla Polski wydarzenia.

- Zofia Nałkowska- „Granica”- fascynowały ją dekadenckie klimaty, była kobietą typu famme fatale. Znała literaturę i sztukę europejską, większość dzieł czytała w oryginale. Skończyła tylko pensję, a resztę wykształcenia zdobyła sama. Była córką znanego geografa i podróżnika. Była ateistką, uwielbiała luksusy. Po śmierci ojca zdecydowała się na rozwód i na kolejne związki. Zyskała opinię łapaczki serc, genialnie oceniała młode talenty. NA zjeździe kobiet głosiła, ze kobieta ma prawo do przyjemności nie tylko do obowiązków domowych.

-Witold Gombrowicz- „Ferdydurke”- drwił z konwenansów i stereotypów, miale eksperymentował z gatunkiem powieści i dramatu. Wyjechał z kraju i wiele podróżował, zmarł we Francji. Poza Polską zaznał biedy, pracował jako urzędnik, czego nie znosił.
-Dołęga- Mostowicz- „Kariera Nikodemadyzmy”

-Bruno Schulz- „Sklepy Cynamonowe”- syn zubożałego kupca, nauczyciel rysunków w gimnazjum, tłumacz dzieł Fafki. Samotny. Korespondował i spotykał się z Witkacym, Nałkowska, Gombrowiczem. Studiował we Lwowie i Wiedniu, znał niemiecki, był doskonałym grafikiem. Jego prace przesycone były erotyzmem, zachwycał się kobietą, ale i bał się jej. W prozie nawiązywał do motywów Biblijnych, erotycznych, oraz motywu ojca. Malował portrety wodzów rewolucji, został na ulicy zastrzelony przez gestapowca.

DRAMAT:

-Stanisław Ignacy Witkiewicz- „Szewcy”, „W małym dworku”- prowokator, geniusz, syn Stanisława Witkiewicza (Młoda Polska), przerastał swoja epokę, wnosił nowatorskie pomysły, głosił katastrofizm rewolucyjny, który się spełnił, pisał powieści, dramaty, malarze, filozofowie, chciał reprezentować teatr i malarstwo, fotografię, ignorował film. Bulwersował społeczeństwo- napisał listę przyjaciół, a gdy mu się znudzili stawiał ich na niższe miejsca i informował ich.


Podobne tematy:
dwudziestolecie międzywojenne Dwudziestolecie międzywojenne czas trwania Dwudziestolecie międzywojenne chronologia Dwudziestolecie międzywojenne ramy czasowe Dwudziestolecie międzywojenne opracowanie XX lecie międzywojenne Kiedy Polska odzyskała niepodległość kiedy wybuchła II wojna światowa Kiedy skończyła się I Wojna Światowa WSZYSTKIE
Przydatna praca? Tak Nie
Wersja ściąga: dwudziestolecie.doc
Komentarze (7) Brak komentarzy zobacz wszystkie
15.12.2011 (06:47)

Stek banałów i ogólników, z których nie wynika absolutnie nic. Są opracowanie - wcale nie dłuższe, a dużo bardziej kompetentne - radzę po prostu ich poszukać; a może czasami warto zacząć od książki, bo to wszystko tam jest

17.10.2011 (11:07)

BArdzo mi ten mteriał pomugł

27.7.2006 (14:21)

dobry materiał na sciage - pshyda sie :)

27.7.2006 (14:18)

lipa!!!

27.7.2006 (14:17)

hmm. cóż można powiedzieć...Praca nie jest zła ale brak w niej utworów...



Dominisia1033 rozwiązane zadania
Język polski 10 pkt wczoraj o 22:01

kto mi napisze streści lekture puc burszyn i goscie proszę

Rozwiązań 0 z 2
punktów za rozwiązanie do 8 rozwiązań 0 z 2
Rozwiązuj

Oviixde1 rozwiązane zadanie
punktów za rozwiązanie do 8 rozwiązań 0 z 2
Rozwiązuj

Oviixde1 rozwiązane zadanie
punktów za rozwiązanie do 12 rozwiązań 2 z 2
Rozwiązuj

Oviixde1 rozwiązane zadanie
punktów za rozwiązanie do 45 rozwiązań 0 z 2
Rozwiązuj

Masz problem z zadaniem?

Tu znajdziesz pomoc!
Wyjaśnimy Ci krok po kroku jak
rozwiązać zadanie.

Zaloguj się lub załóż konto

Serwis stosuje pliki cookies w celu świadczenia usług. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w urządzeniu końcowym. Możesz dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w Serwis stosuje pliki cookies w celu świadczenia usług. Więcej szczegółów w polityce prywatności.